BỮA TIỆC ĐÃ SẴN SÀNG, NHƯNG Y PHỤC PHẢI XỨNG HỢP

Bữa tiệc là một hình ảnh rất đẹp trong Kinh Thánh, diễn tả tình yêu, sự cứu độ và sự hiệp thông mà Thiên Chúa dọn sẵn cho con người. Ngôn sứ I-sai-a loan báo: “Chúa các đạo binh sẽ thiết đãi tất cả các dân trên núi này một bữa tiệc” (Is 25,6). Thánh vịnh lại đưa chúng ta vào một bàn tiệc khác: “Chúa dọn ra cho con mâm cỗ” (Tv 22,5). Và Chúa Giê-su hoàn tất tất cả bằng dụ ngôn tiệc cưới: “Nước Trời giống như một vua kia làm tiệc cưới cho con mình” (Mt 22,2).

Đây không chỉ là hình ảnh đẹp, nhưng là một mạc khải về Thiên Chúa: Đấng muốn trao ban, quy tụ, nuôi dưỡng và muốn con người được sống trong niềm vui hiệp thông với Chúa.

Thiên Chúa dọn tiệc trước khi con người đến

Chúa các đạo binh sẽ thết tất cả các dân trên núi này một bữa tiệc 

I-sai-a mở ra một viễn tượng cánh chung đầy hy vọng: trên “núi này”, tiệc Chúa thiết đãi: “đầy thịt rượu, thịt thì béo, rượu thì ngon” (Is 25,6). Đây không chỉ là hình ảnh của sự no đủ, nhưng là dấu chỉ ơn cứu độ phổ quát: Thiên Chúa quy tụ các dân tộc vào hiệp thông với Người. Khăn tang và tấm khăn liệm được cất đi (Is 25,7), bởi “Người tiêu diệt sự chết đến muôn đời” và “lau sạch nước mắt trên mọi khuôn mặt” (Is 25,8). Lời sấm này đạt tới sự viên mãn nơi Đức Ki-tô Phục Sinh, Đấng chiến thắng sự chết và mở cửa sự sống đời đời (x. 1 Cr 15,54–57). Người không chỉ đến dạy con người một con đường sống tốt hơn, nhưng để trao ban chính sự sống của Người: “Tôi là bánh hằng sống từ trời xuống. Ai ăn bánh này, sẽ được sống muôn đời” (Ga 6,51).

Thiên Chúa luôn đi bước trước. Phao-lô nói: “Trong lúc chúng ta còn là tội nhân, Đức Ki-tô đã chết vì chúng ta” (Rm 5,8). Trước khi chúng ta tìm Chúa, Chúa đã tìm chúng ta; trước khi chúng ta yêu Chúa, Chúa đã yêu chúng ta.

Hình ảnh bữa tiệc trong Kinh Thánh mang một biểu tượng sâu xa về Chúa Ki-tô và Hội Thánh. Bữa tiệc ấy diễn tả niềm vui của thành đô thiên quốc, nơi con người được hưởng chính Thiên Chúa là hạnh phúc viên mãn, vừa nói lên lòng quảng đại của Thiên Chúa: Đấng ban ơn cứu độ. Vì thế, bàn tiệc I-sai-a hôm nay phản chiếu cách đặc biệt nơi Thánh Thể, “nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Ki-tô hữu” (Lumen gentium, 11). Con người trước hết không phải là cố gắng “mua” lấy tình yêu Thiên Chúa, nhưng là đón nhận một tình yêu đã được ban tặng.

Nhưng con người có thể từ chối

Dụ ngôn tiệc cưới (Mt 22,1–14) mặc khải một Thiên Chúa không ngừng đi bước trước để mời gọi con người vào niềm vui cứu độ. “Nước Trời giống như vua kia làm tiệc cưới cho hoàng tử” (Mt 22,2): điều này diễn tả giao ước giữa Thiên Chúa với dân Người đạt tới sự viên mãn nơi Chúa Kitô, vị Hôn Phu của Hội Thánh (x. Ep 5,25–27; Kh 19,7–9).

Điều đáng chú ý là mọi sự đã được chuẩn bị trước khi con người đến. Đây chính là logic của ân sủng: Thiên Chúa luôn đi bước trước. Người yêu thương trước khi chúng ta đáp lại; Người tha thứ trước khi chúng ta xứng đáng; Người dọn bàn tiệc trước khi chúng ta biết mình đang đói.

Thánh Phao-lô cũng xác nhận chân lý ấy: “Thiên Chúa chứng tỏ tình yêu của Người đối với chúng ta: trong lúc chúng ta còn là những người tội lỗi, Đức Ki-tô đã chết vì chúng ta” (Rm 5,8).

Nhưng thật đáng buồn vì: “Họ không đếm xỉa gì và bỏ đi: người thì đi thăm trại, người thì đi buôn bán” (Mt 22,5). Họ không phủ nhận nhà vua. Họ chỉ bận những việc. Họ không nói “không” với Thiên Chúa bằng lời, nhưng nói “không” bằng cách sống. Đây chính là bi kịch của con người: không phải không được Chúa mời, nhưng được mời mà không còn thời giờ cho Chúa. Thánh Gio-an Kim Khẩu nhận xét rằng, những người ấy tự loại mình khỏi niềm vui của nhà vua, bởi họ coi những việc chóng qua trọng hơn hạnh phúc Thiên Chúa ban.

Bàn tiệc đã sẵn nhưng phải mặc y phục lễ cưới

Khi những người được mời từ chối, nhà vua truyền: “Hãy ra các ngả đường, gặp bất cứ ai, thì mời vào dự tiệc cưới” (Mt 22,9). Đây là một trong những nét đẹp nhất của Tin Mừng: ơn cứu độ có tính phổ quát. Thiên Chúa không đóng cửa Nước Trời trước những người nghèo, những người bé nhỏ, những người bị xã hội coi thường. Người gọi “ai bất luận tốt xấu” (Mt 22,10).

Tuy nhiên, Tin Mừng không dừng lại ở việc “được mời”. Chúa Giê-su kể tiếp,  nhà vua nhìn thấy một người “không mặc y phục lễ cưới” (Mt 22,11). Điều này rất quan trọng. Ân sủng là nhưng không, nhưng không phải là thứ rẻ tiền. Được Thiên Chúa đón nhận không có nghĩa là cứ sống như cũ. Người bước vào bàn tiệc phải để mình được biến đổi.

Thánh Phao-lô nói: “Anh em phải mặc lấy con người mới, là con người đã được sáng tạo theo hình ảnh Thiên Chúa” (Ep 4,24). Và trên hết mọi sự, phải có “lòng bác ái” (Cl 3,14).

 “Y phục lễ cưới” là hình ảnh của đức ái. Có thể chúng ta đi lễ mỗi Chúa Nhật, đọc kinh đầy đủ, giữ nhiều việc đạo đức; nhưng nếu lòng vẫn đầy hận thù, ích kỷ, kiêu ngạo và thiếu lòng thương xót, thì chúng ta chưa thực sự mặc lấy Đức Ki-tô.

Thánh lễ chính là một bàn tiệc Chúa dọn ra. Không thể tham dự Thánh Thể mà thiếu đức bác ái và tình hiệp thông huynh đệ với anh em. Đến với Thánh Thể là bước vào tình yêu của Chúa Ki-tô. Xin cho mỗi chúng ta không từ chối lời mời ấy; không chỉ bước vào bàn tiệc với đôi tay nhận lãnh, nhưng còn mặc lấy Đức Kitô và trở thành người đem tình yêu của Người đến cho mọi người. Amen. mục lục

Lm. An-tôn Nguyễn Văn Độ

TỪ THIỆP MỜI TRẦN THẾ ĐẾN TẤM LÒNG VỚI NƯỚC TRỜI

Trong đời sống văn hóa của người Việt Nam, tấm thiệp hồng trao tay luôn chứa đựng bao ân tình và sự trân trọng. Nhận được lời mời đi dự đám cưới, người ta gạt sang một bên những bận rộn đời thường, tắm rửa sạch sẽ và chọn bộ trang phục tươm tất nhất để đến chúc mừng gia chủ. Chiếc áo tươm tất ấy không phải để phô trương giàu sang, mà là lời khẳng định ngầm: "Tôi tôn trọng ngày vui của bạn, và tôi hiện diện bằng tất cả lòng trân quý." Ngược lại, thật khó chấp nhận khi có ai đó bước vào tiệc cưới với bộ quần áo lấm lem, xềnh xoàng hay ăn uống với thái độ hời hợt, xem bữa tiệc chỉ là nơi giải quyết cơn khát vội vàng. Sự tôn trọng ngoài đời thường ấy chính là chiếc cầu nối gần gũi dẫn đưa chúng ta bước vào ý nghĩa Phụng vụ Lời Chúa của Chúa Nhật 28 Thường Niên Năm A, nơi Thiên Chúa mở ra đại tiệc ơn phúc và tha thiết nhìn ngắm "tấm áo tâm hồn" của mỗi người chúng ta.

1. Ân sủng dồi dào của Thiên Chúa và điều kiện tươm tất của lòng tin

Qua các bài đọc Kinh Thánh hôm nay, Phụng vụ Giáo hội vén mở một bức tranh sâu sắc về tình thương vô điều kiện của Thiên Chúa. Trong bài đọc I, ngôn sứ I-sa-ia loan báo một viễn cảnh chan chứa niềm hy vọng: “Ngày ấy, trên núi này, Đức Chúa các đạo binh sẽ đãi muôn dân một bữa tiệc: tiệc thịt béo, tiệc rượu ngon, thịt béo ngậy, rượu ngon tinh chế.” (Is 25, 6). Đó là hình ảnh báo trước về ơn cứu độ cánh chung, nơi Thiên Chúa sẽ lau sạch giọt lệ trên mọi khuôn mặt và cất đi nỗi tủi nhục của con người. Sức sống ấy được Đức Giê-su cụ thể hóa qua dụ ngôn tiệc cưới trong trang Tin Mừng theo thánh Mátthêu: “Nước Trời cũng giống như chuyện một vua kia mở tiệc cưới cho con mình” (Mt 22,2).

Về mặt bối cảnh văn hóa và lịch sử thời cổ đại, khi nhà vua tổ chức tiệc cưới cho hoàng tử, các khâu chuẩn bị luôn được thực hiện vô cùng chu đáo. Tuy nhiên, điểm thắt nút sâu sắc của dụ ngôn nằm ở chi tiết người khách không mặc áo cưới. Trong phòng tiệc đã đầy chật khách khứa đến từ khắp nơi, việc vị vua tiến vào và hỏi một người không mang y phục lễ cưới, điều ấy chẳng phải là sự khắt khe về vật chất. Thời ấy, việc bước vào tiệc cưới đòi hỏi một sự chuẩn bị tối thiểu về lòng tôn trọng và thái độ đón nhận. Người khách này bị loại ra không phải vì anh ta quá nghèo không thể mua áo đẹp, mà vì anh ta mang thái độ coi thường, dửng dưng và thờ ơ trước uy nghi của nhà vua cũng như niềm vui của tiệc cưới. Dưới góc nhìn thần học và tu đức, chiếc áo cưới ấy chính là tâm hồn đã được khoác lên ân sủng, là đời sống công chính và lòng mến chân thành mà mỗi người bắt buộc phải có khi đáp lại lời mời gọi của Thiên Chúa.

2. Sự hờ hững của con người trước lời mời gọi tha thiết

Đối chiếu ý nghĩa Kinh Thánh với thực trạng đời sống đạo hiện nay, chúng ta thấy rõ bóng dáng của những người khách thờ ơ năm xưa cũng chính là thái độ của chúng ta hôm nay. Nhiều người Công giáo vẫn giữ thói quen đi lễ Chúa Nhật, vẫn đọc kinh hay tham gia các hội đoàn, nhưng đời sống thực tế lại hoàn toàn nguội lạnh. Chúng ta dễ dàng viện cớ “kẻ thì đi thăm nông trại, người thì đi buôn bán” (Mt 22, 5) – tức là bị lôi cuốn bởi áp lực mưu sinh, danh vọng hay những thú vui chóng qua – để khước từ giờ phút gặp gỡ Thiên Chúa. Ca dao Việt Nam từng nhắc nhở về đạo lý ở đời: "Đền ơn đáp nghĩa sao cho tròn, chớ như nước chảy qua dòng sông lơ". Thiên Chúa trao ban cho chúng ta hơi thở, sức khỏe và bao ơn lành mỗi ngày, nhưng thái độ đáp trả của con người nhiều khi thật hời hợt. Chúng ta mang danh nghĩa là Ki-tô hữu, nhưng lối sống lại thiếu vắng tình bác ái, ích kỷ và dửng dưng với nỗi đau của anh em. Đó chính là lúc chúng ta đang bước vào tiệc cưới ân sủng nhưng lại mặc trên mình chiếc áo rách rưới của sự hư hỏng.

3. Thực hành khoác tấm áo mới trong từng môi trường sống

Để Lời Chúa không dừng lại ở lý thuyết suông, mỗi người cần phải đối chiếu chiếc áo cưới trần gian với chiếc áo cưới tâm hồn một cách cụ thể và rõ nét:

• Nếu áo cưới ngoài đời là sự chuẩn bị chỉn chu về diện mạo, thì áo cưới tâm hồn trước mặt Chúa chính là sự hoán cải nội tâm, là tâm hồn sạch bóng tội lỗi được tẩy rửa qua Bí tích Hòa Giải trước khi tiến lên đón nhận Thánh Thể.

• Nếu trong đời sống gia đình, Áo cưới là bộ trang phục lộng lẫy ngày sánh đôi, thì áo cưới tâm hồn trong cuộc sống hằng ngày chính là sự nhẫn nại, lời nói ôn tồn, lòng trung thủy và sự tha thứ giữa vợ chồng, cha mẹ và con cái.

• Nếu trong tương quan bạn bè và xã hội, chiếc áo giúp chúng ta giữ lịch sự xã giao, thì tấm áo tâm hồn chính là sự chân thành, không ghen tị, không nói xấu và biết sẻ chia khi bạn hữu gặp hoạn nạn gian nan.

• Nếu trong công việc làm ăn và cơ quan xí nghiệp, áo cưới là bộ đồng phục công sở chỉn chu, thì tấm áo tâm hồn nơi công sở chính là sự trung thực, không tham nhũng, không gian dối lọc lừa và biết tôn trọng công sức của đồng nghiệp.

Thái độ sống ấy ăn khớp trọn vẹn với trải nghiệm của Thánh Phao-lô trong bài đọc II gửi tín hữu Phi-líp-phê: “Tôi sống thiếu thốn cũng được, mà sống dư dật cũng được. Trong mọi hoàn cảnh, no hay đói, dư dật hay túng bấn, tôi đã tập quen cả. Với Đấng ban sức mạnh cho tôi, tôi chịu được hết.” (Pl 4, 12-13). Mỗi ngày sống là một đường kim mũi chỉ để chúng ta dệt nên chiếc áo mến Chúa yêu người.

Lời mời tham dự Bữa Tiệc Nước Trời vẫn đang vang vọng trong từng khoảnh khắc của đời sống. Thiên Chúa không đòi hỏi chúng ta phải giàu sang hay tài giỏi, Ngài chỉ cần một tâm hồn chân thành và sẵn sàng cởi bỏ những thói hư nết xấu cũ kỹ.

Lạy Chúa, xin thương mở rộng tâm hồn chúng con, giúp chúng con biết trân trọng ơn gọi làm con Chúa. Xin ban sức mạnh để mỗi ngày chúng con biết cởi bỏ chiếc áo cũ kỹ của ích kỷ, hận thù, và khoác lên mình chiếc áo mới của tình yêu, bác ái và sự hy sinh, để ngày sau chúng con xứng đáng được ngồi vào bàn tiệc vĩnh cửu trên Nước Trời. Amen.