LÀM GÌ KHI GẶP NGƯỜI MƯU MÔ, NHAM HIỂM?

Trong hành trình đức tin và cuộc đời, không ai trong chúng ta có thể tránh khỏi việc gặp gỡ những tâm hồn còn nhiều thương tổn, những người mà do sự yếu đuối của bản thân hay sự cám dỗ của ma quỷ, đã chọn con đường mưu mô, dùng lời lẽ nham hiểm hoặc hành động lắt léo để đạt được mục đích cá nhân, bất chấp sự thật và công bằng. Đôi khi, sự gặp gỡ này gây nên vết thương sâu sắc, làm lung lay niềm tin vào lòng tốt và gây tổn hại đến sự bình an nội tâm mà Chúa đã ban tặng. Câu hỏi đặt ra cho người Kitô hữu là: Phải làm gì khi đối diện với những sự dữ tinh vi, những chiếc lưới giăng mắc bởi sự lừa dối và lòng ác tâm? Chúng ta cần một sự khôn ngoan không chỉ đến từ kinh nghiệm sống, mà còn phải được soi sáng bởi Tin Mừng.

Điều đầu tiên, và cũng là nguyên tắc cơ bản nhất mà Kinh Thánh đã dạy, đó là đừng tranh cãi. Chúa Giêsu đã mời gọi các môn đệ của Người phải khôn ngoan như rắn và đơn sơ như bồ câu, một lời nhắn nhủ hàm chứa sự cân bằng giữa lòng tin tinh tuyền và sự cảnh giác thực tế. Cố gắng dùng lý lẽ sắc bén, sự thật minh bạch để đối thoại hay chiến thắng một người mà tâm trí họ đã bị bao phủ bởi sự cố chấp, sự ghen tị hoặc ác ý, thật sự là hành động gần như vô vọng, thậm chí còn là sự ngu ngốc tự chuốc lấy phiền não. Người mưu mô không tìm kiếm chân lý, họ không quan tâm đến lẽ phải hay sai trái, mà họ chỉ muốn kéo bạn vào vũng bùn của họ. Họ muốn bạn mất đi sự bình tĩnh, muốn bạn sa vào vòng luẩn quẩn của những lời buộc tội, bào chữa, và cuối cùng là sự nóng giận. Đây chính là chiến thuật của kẻ thù linh hồn chúng ta, dùng những con người yếu đuối đó làm công cụ để cướp đi niềm vui và sự an ủi của Chúa Thánh Thần trong lòng bạn.

Khi ta tranh cãi, ta tự đặt mình ngang hàng với họ trong lĩnh vực của thế gian, nơi mà tiếng nói của cái tôi (ego) luôn lớn hơn tiếng nói của Thần Khí. Ta quên mất rằng trận chiến của chúng ta không phải là chống lại người phàm bằng xương bằng thịt, mà là chống lại những thế lực ma quỷ, chống lại sự tối tăm và lừa dối đang cai trị trong tâm trí của những người ấy (x. Êphêsô 6:12). Việc đáp lại sự nham hiểm bằng sự nóng giận chỉ làm tăng thêm sức mạnh cho kẻ ác, biến ta thành một phần của hỗn loạn mà họ tạo ra. Thay vì cố gắng lý luận hay đấu tranh để bảo vệ danh dự bản thân trong mắt người khác, điều khôn ngoan nhất là tự rút lui vào cõi lòng, tìm kiếm sự thinh lặng và sự hướng dẫn của Thiên Chúa. Hãy nhớ lời Chúa dạy: "Đừng trả thù, anh em thân mến, nhưng hãy để cho cơn thịnh nộ của Thiên Chúa ra tay; vì có lời chép: ‘Chính Ta sẽ trả thù, chính Ta sẽ báo oán,’ Đức Chúa phán như vậy." (Rôma 12:19). Điều này không có nghĩa là ta nhu nhược, mà là ta giao phó cuộc chiến cho Đấng có đủ sức mạnh và công lý để phán xét và hành động.

Sự rút lui này phải được thực hiện bằng lòng bác ái đích thực. Bác ái không chỉ là cảm xúc dễ chịu, mà là một quyết định ý chí mạnh mẽ. Chúa Giêsu đã dạy chúng ta yêu thương kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi mình. Đây là một đòi hỏi siêu nhiên, một sự vươn lên trên bản năng tự nhiên muốn trả đũa. Khi nhìn vào người mưu mô, chúng ta hãy nhìn họ như những người đang bị ràng buộc, những linh hồn đang đau khổ cần được giải thoát. Cầu nguyện cho họ không phải là hành động dễ dàng, nhưng đó là con đường duy nhất giúp ta không bị mắc kẹt trong hận thù, đồng thời, đó cũng là cách mạnh mẽ nhất để ta chiến đấu chống lại sự dữ, vì sự cầu nguyện luôn là sức mạnh đổi thay thế giới. Hơn nữa, việc ta giữ được sự bình an trong tâm hồn và duy trì sự tử tế, ngay cả khi bị đối xử tệ bạc, lại là lời chứng mạnh mẽ nhất về quyền năng của ân sủng.

Bên cạnh sự bác ái, ta phải thực hành sự khôn ngoan và thiết lập ranh giới. Khôn ngoan như rắn không có nghĩa là trở nên đa nghi hay gian xảo, mà là tỉnh táo nhận ra hiểm nguy và biết cách tự bảo vệ. Sự mưu mô thường tìm cách lợi dụng lòng tin, sự tử tế và sự yếu đuối của người khác. Vì vậy, ta cần phải giới hạn sự tiếp xúc, tránh chia sẻ những thông tin nhạy cảm, và quan trọng nhất là không để họ có cơ hội thao túng tình cảm hay niềm tin của ta. Thiết lập ranh giới rõ ràng là một hành động của lòng tự trọng thánh thiện và là một phần của sự yêu thương chính mình mà Chúa đã mời gọi. Ta không thể đổ đầy cho người khác khi ly nước của chính ta đã cạn kiệt, và ta không thể giúp ai khi ta đang bị cuốn vào vòng xoáy tiêu cực của họ. Hãy giữ khoảng cách cần thiết để ta có thể nhìn rõ vấn đề với con mắt khách quan và trong ánh sáng của Đức Tin.

Cuối cùng, hãy nhớ rằng mục đích tối hậu của mọi sự mưu mô nham hiểm là làm ta mất đi sự hiệp thông với Thiên Chúa. Vì thế, phản ứng tốt nhất của Kitô hữu không phải là chiến thắng trong một cuộc tranh cãi, mà là bảo toàn sự bình an trong Chúa Giêsu Kitô. Hãy dùng thời gian và năng lượng lẽ ra đã bị tiêu hao trong sự tranh đấu vô ích để vun đắp đời sống nội tâm: đọc Sách Thánh, suy gẫm, chầu Thánh Thể, và thực hành các việc đạo đức. Khi tâm hồn ta được kết hợp sâu sắc với Nguồn Bình An, không lời lẽ nham hiểm nào, không âm mưu nào có thể chạm tới và phá hủy được nền tảng vững chắc đó. Chúng ta được mời gọi trở nên muối và ánh sáng cho thế gian, và ánh sáng không bao giờ cần phải tranh cãi với bóng tối. Ánh sáng chỉ cần tỏa rạng.

Hãy cứ sống theo sự thật, lấy đức tin làm khiên che, lấy lòng bác ái làm vũ khí. Hãy phó thác những người mưu mô, nham hiểm ấy cho Lòng Thương Xót vô biên của Thiên Chúa, và tiếp tục bước đi trên con đường thánh thiện của mình với niềm hy vọng kiên vững.