Vị trí đường ống Power of Siberia 1 và Power of Siberia 2. Đồ họa: Gazprom.
Nga nói sẽ thay thế đường ống Nord Stream 2 sang Đức bằng Power of Siberia 2 đến Trung Quốc, quá trình xây dựng dự kiến bắt đầu năm 2024.

"Đúng vậy", Bộ trưởng Năng lượng Nga Alexander Novak trả lời kênh truyền hình Rossiya-1 ngày 15/9 khi được hỏi có phải Moskva muốn thay thế đường ống Nord Stream 2 sang châu Âu bằng đường ống Power of Siberia 2 sang Trung Quốc.

Power of Siberia 2 sẽ đi qua Mông Cổ, góp phần thúc đẩy nền kinh tế cần nhiều năng lượng của Trung Quốc. Quá trình xây dựng dự kiến bắt đầu năm 2024. Theo ông Novak, Nga và Trung Quốc sẽ sớm ký các thỏa thuận về vận chuyển "50 tỷ m3 khí đốt" mỗi năm qua đường ống Power of Siberia 2 trong tương lai.

Lưu lượng trên gần tương đương với công suất tối đa 55 tỷ m3/năm của Nord Stream 1, đường ống dẫn khí đốt từ Nga sang Đức qua biển Baltic. Khoảng 1/3 lượng khí đốt Nga cung cấp cho Liên minh châu Âu (EU) được chuyển qua Nord Stream 1. Đường ống dừng hoạt động vô thời hạn từ hôm 2/9 vì sự cố kỹ thuật.

Nord Stream 2 hoàn thành cuối năm 2021, nằm gần song song với Nord Stream 1, tăng gấp đôi nguồn cung khí đốt từ Nga sang Đức lên 110 tỷ m3 mỗi năm. Berlin hoãn vô thời hạn cấp giấy phép hôm 22/2, hai ngày trước khi Nga bắt đầu chiến dịch quân sự ở Ukraine.

Ông Novak nói tập đoàn năng lượng Nga Gazprom, nhà vận hành đường ống Power of Siberia 1 liên kết mỏ khí Chaiandina đến vùng đông bắc Trung Quốc từ cuối năm 2019, sẽ "tăng lưu lượng vận chuyển lên 20 tỷ m3 khí đốt mỗi năm". Việc kết nối mỏ khí Kovytka, gần hồ Baikal, với đường ống vào đầu năm 2023 sẽ giúp đạt mục tiêu này.

Đến năm 2025, khi đạt công suất tối đa, đường ống sẽ vận chuyển khoảng 61 tỷ m3 khí đốt mỗi năm, vượt Nord Stream 1, trong đó 38 tỷ m3 khí đốt sẽ tới Trung Quốc theo hợp đồng ký năm 2014 giữa Gazprom và đối tác CNPC của Trung Quốc.

Hai bên còn ký các thỏa thuận về thiết lập tuyến đường vận chuyển mới từ Vladivostok, Viễn Đông Nga, sang miền bắc Trung Quốc, nâng lưu lượng khí đốt vận chuyển sang nước này thêm 10 tỷ m3/năm.

Xuất khẩu khí đốt từ Nga sang EU năm 2022 "sẽ giảm khoảng 50 tỷ m3", ông Novak cho biết thêm. Tổng nguồn cung từ Nga sang EU năm ngoái là 150 tỷ m3.

Nguồn cung năng lượng từ Nga sang châu Âu đã giảm đáng kể, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai bên gia tăng liên quan xung đột ở Ukraine. Nga từng đáp ứng 40% nhu cầu khí đốt của EU nhưng tỷ lệ này hiện chỉ còn 9%.

EU cáo buộc Nga sử dụng khí đốt làm vũ khí để trả đũa các đòn trừng phạt của phương Tây. Moskva nhiều lần bác bỏ, cho rằng những lệnh trừng phạt từ phương Tây cản trở dòng chảy năng lượng. Châu Âu đang cân nhắc áp giá trần khí đốt Nga để ngăn đà tăng giá năng lượng. Tổng thống Vladimir Putin tuần trước tuyên bố Nga sẽ dừng xuất khẩu năng lượng nếu những hạn chế được triển khai.

Oleg Aksyutin, phó giám đốc điều hành Gazprom, ngày 15/9 nói châu Âu không có lựa chọn nào để thay thế khí đốt Nga. "Không có quốc gia nào có thể cung cấp tài nguyên tương đương với các mỏ ở bán đảo Siberia và Yamal", ông nói.