Tại sao có nhiều bạo lực và oán thù trong các Thánh Vịnh?
- Thứ sáu - 13/12/2024 18:33
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Như chúng ta đã biết, ngày nay, việc cầu nguyện bằng Thánh Vịnh không còn xa lạ với các Kitô hữu mà càng trở nên phổ biến rộng rãi. Khi cầu nguyện với Thánh Vịnh, chúng ta không cầu nguyện một mình - hay nhân danh cá nhân mỗi người, nhưng chúng ta đang thông hiệp với Chúa Kitô - Ngài cũng hằng cầu nguyện với Thánh Vịnh - và cùng với Giáo Hội hoàn vũ, dâng lời ca tụng và cầu khẩn Chúa Cha.
Vậy nhưng, có lẽ nhiều người trong chúng ta không khỏi ngạc nhiên, bối rối khi đọc một số Thánh Vịnh mang màu sắc bạo lực, oán thù ; thậm chí, xuất hiện cả những ước muốn tiêu diệt kẻ thù, và vui mừng khi thấy kẻ thù bị trừng phạt, kể cả đó là trẻ thơ. Ví dụ một số câu trong các Thánh Vịnh sau đây :
“Ước gì mắt chúng mù đi không thấy nữa,
và lưng sụm xuống đến mãn đời.
Xin Ngài đổ cơn thịnh nộ lên người chúng.” (Tv 68, 24-25)
“Xin cho chúng phải bẽ mặt ê chề...
Xin cho chúng phải muôn đời nhuốc nhơ hoảng sợ,
phải xấu hổ diệt vong.” (Tv 82, 17-18)
Nhất là trong Thánh Vịnh 136, câu 9 :
“Phúc cho người bắt những con thơ của ngươi mà đập vào đá.”
và trong Thánh Vịnh 108, câu 8 đến câu 10 :
“Ước gì ngày đời nó bị rút ngắn đi,
chức vụ nó vào tay kẻ khác,
con cái nó trở thành mồ côi,
còn vợ nó ra người goá bụa !
Ước gì con cái nó phải lang thang ăn mày,
bị đuổi ra khỏi nhà, nhà đã tan hoang”.
Những lời cầu nguyện trên đây dường như khác xa với Tin Mừng khi chúng ta được Chúa Giêsu dạy rằng: hãy tha thứ và yêu thương kẻ thù! Phải chăng tư tưởng của Thánh Vịnh trái ngược với tinh thần Tin Mừng? Tại sao lại có sự oán thù trong Thánh Vịnh? Cần phải có thái độ nào khi cầu nguyện với Thánh Vịnh? Chúng ta cùng tìm hiểu vấn đề này.
1. Tác giả thánh vịnh không phải là Kitô hữu
Trước hết, Thánh Vịnh là tiếng kêu khấn van nài, là lời cầu nguyện của dân Israel trong mọi hoàn cảnh: khi thì trong tâm tình chúc tụng, khi thì kêu cầu lúc ngặt nghèo, đau khổ, khi thì vui mừng tạ ơn. Những lời cầu nguyện này thể hiện (vén mở) lịch sử dân Chúa trong Cựu Ước và được tác giả Thánh Vịnh đúc kết trong 150 Thánh Vịnh. Có một điều làm chúng ta băn khoăn, đó là vấn đề bạo lực và sự trả thù trong các sách Cựu Ước. Bắt đầu từ sách Sáng Thế, sau khi tổ tông phạm tội, Cain giết Abel ; Laméc giết một đứa trẻ vì một vết thương và báo thù tới bảy mươi bảy lần. Dần dần đến luật “ăn miếng trả miếng”, chỉ giới hạn cho phép trả thù tương xứng: mắt đền mắt, răng đền răng (Lv 24, 19-20). Và chính Cựu Ước cũng đã đặt nền tảng cho giới răn tha thứ: “Ngươi không được để lòng ghét người anh em… Ngươi không được trả thù… Ngươi phải yêu đồng loại như chính mình” (Lv 19, 17-18). Giới răn này sẽ được kiện toàn bởi chính Chúa Giêsu trong Tân Ước.
Chúng ta nhận thấy có một tiến trình biến chuyển của hành động báo thù trong Cựu Ước, từ mức độ cao (trả thù man rợ, vô lý) đến mức độ tương xứng và dần dần đạt đến sự tha thứ. Vì thế, chúng ta không nên dùng luật hoàn hảo của Tin Mừng để xét đoán tính bạo lực và oán thù trong các Thánh Vịnh. Và càng không nên áp đặt tư tưởng Kitô hữu cho tác giả Thánh Vịnh. Vả lại, qua hai mươi thế kỷ, Kitô giáo cũng chưa xoá hết hoàn toàn được mọi bạo lực, ghen ghét và thù oán.
2. Lời cầu nguyện không nhất thiết phải là những ngôn từ đẹp đẽ
Như trên đã nói, Thánh Vịnh là lời cầu nguyện, là tiếng kêu thống thiết lên Chúa trong nghịch cảnh. Chúng ta hãy đặt vào hoàn cảnh những người đang phải chịu đựng đau khổ, họ bị đói khát, bị ngược đãi, bị làm nhục, bị hành hạ, bị tra tấn dã man… Và tác giả Thánh Vịnh đã không ngại ngần chia sẻ nỗi thống khổ và kêu gào lên Chúa cùng với họ. Nên nhớ rằng, những lời hay, ý đẹp, cảm xúc nhẹ nhàng thường dễ dàng thốt ra từ liệng lưỡi chúng ta, nhưng có thể đó cũng là cách con người phủ nhận, che giấu đi nỗi đau khổ đang phải chịu đựng và sự căm thù ẩn chứa trong lòng. Đàng khác, lời kêu gào thống thiết của tác giả Thánh Vịnh hướng lên Chúa, xin Ngài thương cứu giúp với lòng tin tưởng tuyệt đối rằng, những đau khổ của họ sẽ được Chúa lắng nghe và đáp lời. Đó là vì sao họ dám bộc bạch tất cả tâm tư, suy nghĩ, nguyện ước của mình bằng những ngôn từ chân chất, mộc mạc, chân thành.
3. Tác giả Thánh Vịnh chống lại điều ác hơn là chống lại kẻ ác
Trong lời cầu nguyện, tác giả Thánh Vịnh trước hết không chống lại kẻ ác, nhưng là hướng lên Chúa, phó thác nỗi oán thù của mình, và xin Thiên Chúa xét xử công bình. Sự công bình này, dưới hình thức trả thù, khiến tác giả vui mừng nên chúng ta cảm thấy khó chấp nhận.
Như vậy, tác giả Thánh Vịnh vì không dám chắc tính đúng đắn của những tình cảm thù oán của mình nên cầu xin Thiên Chúa trừng phạt kẻ tội lỗi vì biết rằng Thiên Chúa là Đấng Công Chính, biết phân biệt giữa tội lỗi và người phạm tội. Chính vì thế, dường như tác giả Thánh Vịnh nguyền rủa điều ác hơn là kẻ ác. Và thực ra, tình cảm hung bạo của tác giả các Thánh Vịnh là tình yêu mãnh liệt đối với Thiên Chúa, Đấng chịu phỉ báng vì tội lỗi của con người:
“(Lạy Chúa), chúng nói về Ngài với chủ tâm phỉnh gạt,
Nổi dậy chống Ngài nhưng uổng công.
Lạy Chúa, kẻ ghét Ngài, làm sao con không ghét?
Làm sao con không tởm kẻ đứng lên chống Ngài?”
(Tv 138, 20-21).
Như vậy, những lời cầu nguyện trong Thánh Vịnh diễn tả tất cả nỗi đau khổ và hy vọng của con người. Khi cầu nguyện với Thánh Vịnh, là chúng ta bước vào thế giới của những con người khổ đau, vượt ra khỏi mọi khuôn mẫu giả hình, để có thể bắt đầu một hành trình tin tưởng vào Chúa là Đấng thấu suốt mọi sự. Vì thế, chúng ta đừng biến Thánh Vịnh thành những lời cầu nguyện ngọt ngào, sáo rỗng. Hãy để Thánh Vịnh là những tiếng kêu gào tha thiết lên Thiên Chúa, là hình ảnh của mọi lời cầu nguyện chân chính, xuất phát từ sâu thẳm của con người tội lỗi và đau khổ.
Và biết đâu, chính Thánh Vịnh sẽ giúp chúng ta thấu hiểu hơn nỗi đau khổ của Chúa Giêsu trên Thập Giá khi Ngài kêu lên những lời tuyệt vọng trong cơn hấp hối: “Lạy Chúa, sao Ngài bỏ con?” Và ước gì mọi lời cầu nguyện đều được diễn tả trong sự tín thác và đón nhận thánh ý Chúa Cha, như Chúa Giêsu: “xin đừng theo ý con, mà xin theo ý Cha” (Mt 26, 37.39).
Lm. Giuse Vũ Thái Hòa
Hẹn gặp lại
Vậy nhưng, có lẽ nhiều người trong chúng ta không khỏi ngạc nhiên, bối rối khi đọc một số Thánh Vịnh mang màu sắc bạo lực, oán thù ; thậm chí, xuất hiện cả những ước muốn tiêu diệt kẻ thù, và vui mừng khi thấy kẻ thù bị trừng phạt, kể cả đó là trẻ thơ. Ví dụ một số câu trong các Thánh Vịnh sau đây :
“Ước gì mắt chúng mù đi không thấy nữa,
và lưng sụm xuống đến mãn đời.
Xin Ngài đổ cơn thịnh nộ lên người chúng.” (Tv 68, 24-25)
“Xin cho chúng phải bẽ mặt ê chề...
Xin cho chúng phải muôn đời nhuốc nhơ hoảng sợ,
phải xấu hổ diệt vong.” (Tv 82, 17-18)
Nhất là trong Thánh Vịnh 136, câu 9 :
“Phúc cho người bắt những con thơ của ngươi mà đập vào đá.”
và trong Thánh Vịnh 108, câu 8 đến câu 10 :
“Ước gì ngày đời nó bị rút ngắn đi,
chức vụ nó vào tay kẻ khác,
con cái nó trở thành mồ côi,
còn vợ nó ra người goá bụa !
Ước gì con cái nó phải lang thang ăn mày,
bị đuổi ra khỏi nhà, nhà đã tan hoang”.
Những lời cầu nguyện trên đây dường như khác xa với Tin Mừng khi chúng ta được Chúa Giêsu dạy rằng: hãy tha thứ và yêu thương kẻ thù! Phải chăng tư tưởng của Thánh Vịnh trái ngược với tinh thần Tin Mừng? Tại sao lại có sự oán thù trong Thánh Vịnh? Cần phải có thái độ nào khi cầu nguyện với Thánh Vịnh? Chúng ta cùng tìm hiểu vấn đề này.
1. Tác giả thánh vịnh không phải là Kitô hữu
Trước hết, Thánh Vịnh là tiếng kêu khấn van nài, là lời cầu nguyện của dân Israel trong mọi hoàn cảnh: khi thì trong tâm tình chúc tụng, khi thì kêu cầu lúc ngặt nghèo, đau khổ, khi thì vui mừng tạ ơn. Những lời cầu nguyện này thể hiện (vén mở) lịch sử dân Chúa trong Cựu Ước và được tác giả Thánh Vịnh đúc kết trong 150 Thánh Vịnh. Có một điều làm chúng ta băn khoăn, đó là vấn đề bạo lực và sự trả thù trong các sách Cựu Ước. Bắt đầu từ sách Sáng Thế, sau khi tổ tông phạm tội, Cain giết Abel ; Laméc giết một đứa trẻ vì một vết thương và báo thù tới bảy mươi bảy lần. Dần dần đến luật “ăn miếng trả miếng”, chỉ giới hạn cho phép trả thù tương xứng: mắt đền mắt, răng đền răng (Lv 24, 19-20). Và chính Cựu Ước cũng đã đặt nền tảng cho giới răn tha thứ: “Ngươi không được để lòng ghét người anh em… Ngươi không được trả thù… Ngươi phải yêu đồng loại như chính mình” (Lv 19, 17-18). Giới răn này sẽ được kiện toàn bởi chính Chúa Giêsu trong Tân Ước.
Chúng ta nhận thấy có một tiến trình biến chuyển của hành động báo thù trong Cựu Ước, từ mức độ cao (trả thù man rợ, vô lý) đến mức độ tương xứng và dần dần đạt đến sự tha thứ. Vì thế, chúng ta không nên dùng luật hoàn hảo của Tin Mừng để xét đoán tính bạo lực và oán thù trong các Thánh Vịnh. Và càng không nên áp đặt tư tưởng Kitô hữu cho tác giả Thánh Vịnh. Vả lại, qua hai mươi thế kỷ, Kitô giáo cũng chưa xoá hết hoàn toàn được mọi bạo lực, ghen ghét và thù oán.
2. Lời cầu nguyện không nhất thiết phải là những ngôn từ đẹp đẽ
Như trên đã nói, Thánh Vịnh là lời cầu nguyện, là tiếng kêu thống thiết lên Chúa trong nghịch cảnh. Chúng ta hãy đặt vào hoàn cảnh những người đang phải chịu đựng đau khổ, họ bị đói khát, bị ngược đãi, bị làm nhục, bị hành hạ, bị tra tấn dã man… Và tác giả Thánh Vịnh đã không ngại ngần chia sẻ nỗi thống khổ và kêu gào lên Chúa cùng với họ. Nên nhớ rằng, những lời hay, ý đẹp, cảm xúc nhẹ nhàng thường dễ dàng thốt ra từ liệng lưỡi chúng ta, nhưng có thể đó cũng là cách con người phủ nhận, che giấu đi nỗi đau khổ đang phải chịu đựng và sự căm thù ẩn chứa trong lòng. Đàng khác, lời kêu gào thống thiết của tác giả Thánh Vịnh hướng lên Chúa, xin Ngài thương cứu giúp với lòng tin tưởng tuyệt đối rằng, những đau khổ của họ sẽ được Chúa lắng nghe và đáp lời. Đó là vì sao họ dám bộc bạch tất cả tâm tư, suy nghĩ, nguyện ước của mình bằng những ngôn từ chân chất, mộc mạc, chân thành.
3. Tác giả Thánh Vịnh chống lại điều ác hơn là chống lại kẻ ác
Trong lời cầu nguyện, tác giả Thánh Vịnh trước hết không chống lại kẻ ác, nhưng là hướng lên Chúa, phó thác nỗi oán thù của mình, và xin Thiên Chúa xét xử công bình. Sự công bình này, dưới hình thức trả thù, khiến tác giả vui mừng nên chúng ta cảm thấy khó chấp nhận.
Như vậy, tác giả Thánh Vịnh vì không dám chắc tính đúng đắn của những tình cảm thù oán của mình nên cầu xin Thiên Chúa trừng phạt kẻ tội lỗi vì biết rằng Thiên Chúa là Đấng Công Chính, biết phân biệt giữa tội lỗi và người phạm tội. Chính vì thế, dường như tác giả Thánh Vịnh nguyền rủa điều ác hơn là kẻ ác. Và thực ra, tình cảm hung bạo của tác giả các Thánh Vịnh là tình yêu mãnh liệt đối với Thiên Chúa, Đấng chịu phỉ báng vì tội lỗi của con người:
“(Lạy Chúa), chúng nói về Ngài với chủ tâm phỉnh gạt,
Nổi dậy chống Ngài nhưng uổng công.
Lạy Chúa, kẻ ghét Ngài, làm sao con không ghét?
Làm sao con không tởm kẻ đứng lên chống Ngài?”
(Tv 138, 20-21).
Như vậy, những lời cầu nguyện trong Thánh Vịnh diễn tả tất cả nỗi đau khổ và hy vọng của con người. Khi cầu nguyện với Thánh Vịnh, là chúng ta bước vào thế giới của những con người khổ đau, vượt ra khỏi mọi khuôn mẫu giả hình, để có thể bắt đầu một hành trình tin tưởng vào Chúa là Đấng thấu suốt mọi sự. Vì thế, chúng ta đừng biến Thánh Vịnh thành những lời cầu nguyện ngọt ngào, sáo rỗng. Hãy để Thánh Vịnh là những tiếng kêu gào tha thiết lên Thiên Chúa, là hình ảnh của mọi lời cầu nguyện chân chính, xuất phát từ sâu thẳm của con người tội lỗi và đau khổ.
Và biết đâu, chính Thánh Vịnh sẽ giúp chúng ta thấu hiểu hơn nỗi đau khổ của Chúa Giêsu trên Thập Giá khi Ngài kêu lên những lời tuyệt vọng trong cơn hấp hối: “Lạy Chúa, sao Ngài bỏ con?” Và ước gì mọi lời cầu nguyện đều được diễn tả trong sự tín thác và đón nhận thánh ý Chúa Cha, như Chúa Giêsu: “xin đừng theo ý con, mà xin theo ý Cha” (Mt 26, 37.39).
Lm. Giuse Vũ Thái Hòa
Hẹn gặp lại
GHI DANH NHẬN VIDEO Thánh Kinh 100 Tuần
Kính thưa Quý Cha, Quý Vị và đặc biệt các Bạn Trẻ.
Vì kênh Youtube của chúng con còn quá mới mẻ và kém cỏi về mọi mặt, nên chúng con rất cần mọi người giúp phổ biến các bài Thánh Kinh 100 Tuần. Vậy những ai có nhu cầu học hỏi hoặc có khả năng giúp phổ biến những videos này, xin vui lòng GHI DANH tại conggiaovietnam@gmail.com – chúng con sẽ gởi trực tiếp cho từng người qua DRIVER (email) tất cả các files GỐC ngay sau khi biên tập xong (hiện nay đã có 44 bài)
Về kỹ thuật thì xin chú ý: thực chất các files Gốc này đang nằm trên những hộp thư của chúng con, (Quý Vị chỉ nhận đường dẫn LINK nên không sợ hộp thư bị đầy) và mọi người đều có thể xem, chuyển cho nhau hoặc tải về máy được dễ dàng. Sau khi đã có file Gốc các videos, xin mỗi người tùy nghi sử dụng theo ý tự do của mình – Miễn là Lời Chúa được rao giảng - chúng con chẳng những KHÔNG GIỮ BẢN QUYỀN gì cả mà còn rất biết ơn những ai giúp phổ biến.
Khi nhận được, kính mong Quý Cha, Quý Vị có thể chiếu trên màn hình cho cả giáo xứ, cộng đoàn hay gia đình cùng xem, hoặc chuyển cho người khác, hoặc đưa lên Facebook, Youtube tùy ý...
Chúng con đặc biệt trân trọng và tín nhiệm Các Bạn Trẻ, họ rất thông minh, sáng kiến và đầy nhiệt thành, và nhất là chính họ cũng có dịp sẽ được học Thánh Kinh. Bản thân chúng con cũng xin Tạ Ơn Chúa và biết ơn các Tác Giả, Diễn Giả vì nhờ việc này mà chúng con được học biết về Chúa, và nay chúng con cảm thấy có trách nhiệm phải chia sẻ cho mọi người niềm vui rất to lớn này. Có vô số điều người giáo dân chúng con vì đã "có đạo" qúa lâu rồi nên cứ nghĩ là mình đã biết hết..., nhưng thực ra ngay cả những điều căn bản nhất có khi cũng đã chưa biết hoặc đã quên sót.
Chúng con xin chân thành cảm ơn.
BBT CGVN
GIỚI THIỆU KÊNH YOUTUBE của BBT CGVN
"Thời bình mài kiếm, thời chiến đọc thư"
Dịch bệnh chính là thời gian mọi người rất cần Chúa, rất dễ gặp được Chúa, có nhiều cơ hội để chia sẻ về Chúa cho nhau..., xin cầu chúc mọi người luôn bình an và may mắn trong Chúa - Kênh Youtube của BBT CGVN duy chỉ có Chúa là trên hết, mọi sự khác chỉ là thứ yếu.
Chân thành cảm ơn mọi người đã đồng hành với BBT CGVN.
=> Trang chủ của kênh: https://bit.ly/3amGNSW
Chúng con xin sơ lược các chuyên đề và chuyện mục đã và đang được liên tục xây dựng trên kênh:
Học Kinh Thánh với Sr Cảnh Tuyết, OP. Chúng con đã có được 13 bài, trong đó chỉ cần với 8 bài đầu là đã tạm đủ cho mọi người nắm bắt được Phần Nhập Môn Kinh Thánh, và có thể tự mình tiếp tục học hỏi. Xem tại đây: https://bit.ly/3asDBFu
Đọc & Học Thánh Kinh 100 Tuần: chuyên đề này do Đức Cha Phêrô Nguyễn Khảm phụ trách chính, trước đây vì hoàn cảnh chỉ có thể thực hiện audio, nay chúng con cố gắng bổ sung thêm hình ảnh minh họa và biến thành video giúp cho người xem dễ tiếp thu hơn. Đây là một giáo trình thật tuyệt vời đã từng gặt hái những kết quả to lớn tại nhiều quốc gia bạn, đem về Việt Nam lại được trình bày bởi những giáo sư chuyên về giảng thuyết và Thánh Kinh. Hiện nay chúng con đã đưa lên kênh được 44 bài và sẽ tiếp tục cho đến hết. Nếu tính cả các bài Giáo Lý Thánh Kinh, chúng ta có tổng cộng trên 160 bài. Xem tại đây: https://bit.ly/3x3DZoc
Thực Hành Lectio Divina: Do Viện Phụ M. Bảo Tịnh, Đan Viện Mỹ Ca. Đây là những bài giúp thực hành Lectio Divina hết sức quý báu mà chúng con đã được Viện Phụ dạy dỗ từ hơn mười năm rồi, nay chính chúng con cảm thấy có trách nhiệm phải giới thiệu cho mọi người cùng được hưởng nhờ. Vừa qua Viện Phụ đã về Trời, nhưng tất cả các tài liệu quý báu này, chúng con vẫn hết sức trân trọng giữ gìn. Tên gọi Lectio Divina tuy còn khá xa lạ với Giáo Dân Việt Nam, nhưng chính Đức Thánh Cha Benedicto XVI đã quả quyết: “Việc thực hành Lectio Divina, nếu được làm cách hữu hiệu, sẽ đem lại cho Hội Thánh một mùa xuân thiêng liêng mới mẻ, tôi đoan chắc như thế”. (Ngày 16.09.2005) – Chúng ta có thể nhớ một nền tảng quan trọng sau đây: “Học Thánh Kinh là để sở hữu Lời, Thực hành Lectio Divina là để lụy phục Lời”. Cả hai điều này đều cần thiết và bổ túc cho nhau, nhưng xin đừng quên lụy phục Lời thì cần thiết và giá trị hơn sở hữu Lời. Xem tại đây: https://bit.ly/3jwgHUn