CUỘC HỒI SINH CÔNG GIÁO TẠI PHÁP VÀ BÀI HỌC VỀ PHÚC ÂM HÓA TRONG THỜI ĐẠI KỸ THUẬT SỐ

Thứ tư - 07/10/2026 09:03

Nhân cuộc tông du Nước Pháp của Đức Lêô XIV, chúng ta thử nhìn lại cuộc hồi sinh
Công giáo của giới trẻ đang diễn ta tại Pháp. Nước Pháp từ lâu được xem như một trong
những quốc gia Âu Châu bị tục hóa một cách trầm trọng nhất. Nhà thờ trống vắng, việc sống
đạo giảm sút, và nhiều thế hệ lớn lên mà hầu như không có một mối liên hệ nào với Kitô giáo.
Thế nhưng, trong bối cảnh ấy, một hiện tượng đáng chú ý đang xảy ra: càng ngày càng có
nhiều người trưởng thành và người trẻ xin gia nhập Hội Thánh Công giáo.
Năm 2026, hơn 13.000 người trưởng thành tại Pháp dự kiến lãnh nhận Bí tích Rửa Tội,
đặc biệt, nhóm tuổi 18–25 là nhóm đông nhất trong số những người trưởng thành xin Rửa Tội.
Con số này tuy khiêm nhường so với Việt Nam hay Hoa Kỳ, nhưng tăng gấp ba lần so với năm
2016 tại Pháp.
Điều này không có nghĩa là cuộc khủng hoảng đức tin tại Pháp đã chấm dứt. Hội Thánh
Pháp vẫn phải đối diện với sự suy giảm lâu dài về số người sống đạo. Nhưng hiện tượng
những người trẻ chủ động tìm đến đức tin trong một xã hội ngày càng tục hóa, là một dấu chỉ
đáng suy nghĩ.
Điều gì đang thúc đẩy họ? Và kinh nghiệm của nước Pháp có thể giúp chúng ta suy xét lại
về việc Phúc Âm hóa trong thời đại kỹ thuật số như thế nào?
1. Một dấu chỉ đáng suy nghĩ từ nước Pháp
Một cuộc khảo sát năm 2026 trên 1.450 dự tòng tại 60 giáo phận Pháp cho thấy khoảng
40% bắt đầu hành trình tìm hiểu đạo sau một biến cố hoặc thử thách khiến họ đặt lại những
câu hỏi về cuộc sống. Khoảng một phần ba cho biết họ đã trải qua một kinh nghiệm tâm linh
sâu sắc. Chỉ khoảng 11% cho biết các nhà truyền thông có ảnh hưởng Công giáo trên mạng xã
hội là yếu tố trực tiếp dẫn họ đến việc xin Rửa Tội.
Những con số này rất đáng chú ý. Chúng nhắc chúng ta rằng việc trở lại với đức tin
thường không bắt đầu bằng một bài giáo lý hay một video Công giáo. Nó có thể bắt đầu từ
một vết thương, một khủng hoảng, một mất mát, một thắc mắc hoặc một khát vọng sâu xa.
Một người có thể đang thành công trong công việc nhưng vẫn cảm thấy trống rỗng. Một
người trẻ có thể có hàng trăm người theo dõi trên mạng nhưng vẫn cô đơn. Một người có thể
có đầy đủ tiện nghi vật chất nhưng không biết mình sống để làm gì.
Chính ở đó, những câu hỏi tôn giáo có thể xuất hiện trở lại: Tôi là ai? Tôi sống để làm
gì? Cuộc đời tôi có ý nghĩa gì không? Tại sao tôi phải chịu đau khổ? Tôi có thể được tha thứ
không? Có ai thực sự yêu thương tôi không? Có Thiên Chúa không? Chết rồi đi đâu?
Vì thế, bài học đầu tiên cho việc Phúc Âm hóa là lắng nghe. Trước khi hỏi: “Tôi phải dạy
điều gì?”, chúng ta cần hỏi: “Người này đang mang trong lòng điều gì?”
Phúc Âm hóa không bắt đầu bằng việc chúng ta nói thật nhiều. Nó bắt đầu bằng việc
chúng ta biết lắng nghe những tiếng kêu của tâm hồn con người.
2. Người trẻ đang thực sự tìm kiếm điều gì?
CUỘC
Đây là một thách đố đặc biệt trong thời đại kỹ thuật số. Ngày nay, người trẻ có thể tìm
thấy gần như mọi loại thông tin chỉ trong vài giây. Họ có thể hỏi Google, YouTube, TikTok hay
ChatGPT về bất cứ điều gì. Nhưng càng có nhiều thông tin, con người càng nhận ra rằng thông
tin không đồng nghĩa với ý nghĩa, không đồng nghĩa với sự thật.
Một người có thể biết rất nhiều điều về Công giáo mà vẫn chưa gặp được Chúa Giêsu. Họ
có thể xem hàng trăm video về đức tin nhưng vẫn cảm thấy cô đơn. Họ có thể biết các lập luận
bảo vệ đức tin nhưng vẫn chưa tìm thấy lý do để sống đức tin.
Đằng sau nhiều thắc mắc của người trẻ là những khát vọng rất căn bản: được yêu
thương, được đón nhận, được tha thứ, được thuộc về một cộng đoàn, được biết mình là ai và
tìm thấy một niềm hy vọng có thể đứng vững trước những thử thách của cuộc sống.
Điều này đòi hỏi giáo lý viên phải thay đổi cách tiếp cận. Chúng ta không chỉ hỏi: “Tôi phải
dạy họ điều gì?” Mà còn phải hỏi: “Họ đang tìm kiếm gì?”
Khi một người hỏi về đau khổ, có thể họ không chỉ cần một câu trả lời triết học về vấn đề
đau khổ. Khi một người hỏi về tình yêu, có thể họ đang mang một vết thương trong một mối
quan hệ. Khi một người hỏi về cái chết, có thể họ vừa mất một người thân. Nếu không nghe
được thắc mắc ẩn tàng đằng sau những câu hỏi ấy, chúng ta có thể đưa ra những câu trả lời
đúng nhưng không chạm đến con người họ.
Phúc Âm hóa vì thế phải bắt đầu từ con người thật và cuộc sống thật. Nhưng lắng nghe
không phải là cùng đích. Khi chúng ta lắng nghe những khát vọng sâu xa của con người,
chúng ta sẽ nhận ra rằng đằng sau nhiều câu hỏi khác nhau vẫn có một thắc mắc lớn hơn: Con
người có thể tìm thấy tình yêu, ý nghĩa, hy vọng và sự sống viên mãn ở đâu?
Và đây chính là lúc việc Phúc Âm hóa phải đi thêm một bước. Câu trả lời của chúng ta
không phải chỉ là một ý tưởng, một triết lý hay một hệ thống giáo lý, nhưng là Tin Mừng về một
Đấng đã đến để gặp gỡ con người để thỏa mãn chính những khát vọng và khổ đau của
họ.
Đó chính là Kerygma.
3. Từ Kerygma đến Didache: Đánh thức và đào luyện
Đây chính là điểm quan trọng của kerygma. Kerygma trước hết không phải là một hệ
thống giáo lý. Kerygma là lời loan báo đầu tiên và căn bản rằng Thiên Chúa yêu thương con
người và tình yêu ấy đã được tỏ hiện nơi Chúa Giêsu Kitô. Người đã đến giữa nhân loại, đã
chết và sống lại để cứu độ chúng ta, và hôm nay vẫn mời gọi mỗi người bước vào một liên hệ
sống động với Người.
Nói cách khác, Tin Mừng trước hết không phải là một ý tưởng. Tin Mừng là một Con
Người: Chúa Giêsu Kitô. Đây là điều rất quan trọng trong việc Phúc Âm hóa hôm nay.
 Nếu một người đang tìm kiếm ý nghĩa cuộc đời, chúng ta không chỉ đưa cho họ thêm
một tư tưởng. Chúng ta giới thiệu họ với Đấng có thể trở thành ý nghĩa của cuộc đời
họ.
 Nếu một người đang tìm kiếm tình yêu, chúng ta không chỉ nói về một giáo huấn luân lý.
Chúng ta giới thiệu họ với Đấng đã yêu thương họ đến cùng.
 Nếu một người đang tìm kiếm hy vọng, chúng ta không chỉ đưa ra những lời khích lệ.
Chúng ta loan báo Đấng đã chiến thắng tội lỗi và sự chết để họ được sống sung mãn.
Nhưng kerygma không phải là điểm kết thúc. Sau khi một người bắt đầu tin và muốn bước
theo Chúa Giêsu, họ cần được đào luyện để hiểu đức tin, cầu nguyện, đọc Lời Chúa, sống các
Bí tích, thuộc về cộng đoàn và trở thành môn đệ. Đó là vai trò của Didache, tức việc dạy giáo lý
và đào luyện đức tin.
Có thể nói: Kerygma là ngọn lửa; Didache là nhiên liệu giúp ngọn lửa tiếp tục cháy. Nếu
chỉ có kerygma mà không có Didache, đức tin có thể trở thành một cảm xúc nhất thời. Nhưng

21

nếu chỉ có Didache mà thiếu kerygma, thì việc dạy giáo lý có thể trở thành truyền đạt kiến thức
mà không dẫn đến một cuộc gặp gỡ sống động với Chúa Giêsu.
Vì thế, kerygma và dạy giáo lý không phải là hai công việc đối nghịch. Chúng bổ túc cho
nhau: Kerygma đánh thức con tim; Didache đào luyện người môn đệ.
4. Kỹ thuật số: Cánh cửa chứ không phải cùng đích
Một trong những điều đáng chú ý trong kinh nghiệm của giới trẻ Công giáo tại Pháp là vai
trò của truyền thông kỹ thuật số.
Những nhóm như Porta Fidei sử dụng TikTok, Instagram và những nền tảng khác để nói
về những câu hỏi mà người trẻ thực sự quan tâm. Một video ngắn có thể giúp một người chưa
bao giờ nghĩ đến Thiên Chúa bắt đầu đặt câu hỏi.
Nhưng điều quan trọng là phải đi xa hơn màn hình. Một video có thể tạo sự chú ý. Một
chứng từ có thể đánh thức một câu hỏi. Một cuộc đối thoại trực tuyến có thể mở ra một cánh
cửa. Nhưng màn hình không thể thay thế cộng đoàn.
Người đang tìm kiếm đức tin cuối cùng cần một cuộc gặp gỡ thật: gặp một người biết lắng
nghe, một cộng đoàn biết đón nhận, một nơi để cầu nguyện, Lời Chúa để suy niệm, các Bí tích
để lãnh nhận và những người bạn để đồng hành trên cuộc hành trình đức tin.
Đó cũng là lý do những cuộc hành hương dành cho giới trẻ như FRAT của Pháp có một
vai trò đặc biệt. Người trẻ không chỉ muốn “xem nội dung Công giáo”. Họ muốn cùng nhau sống
một kinh nghiệm đức tin: cùng đi, cùng cầu nguyện, cùng hát, cùng chia sẻ, cùng gặp gỡ và
cùng khám phá rằng mình thuộc về một cộng đoàn lớn hơn chính mình.
Ở đây chúng ta thấy một nguyên tắc quan trọng: Màn hình → Cuộc gặp gỡ → Cộng đoàn
→ Hiệp thông → Sứ vụ.
Kỹ thuật số có thể mở cánh cửa để người xem bước vào tiến trình này. Một trong những
nguy cơ của việc Phúc Âm hóa trên mạng xã hội là chúng ta dễ lầm tưởng số lượt xem là thành
quả. Một video có một triệu lượt xem là một thành công về truyền thông, nhưng điều đó chưa
cho biết rằng có bao nhiêu người thực sự đến gần Chúa Giêsu hơn.
Câu hỏi quan trọng hơn là: Sau khi xem video, người ấy sẽ đi đâu? Gặp ai? Thuộc về
cộng đoàn nào? Ai sẽ đồng hành với họ? Đó mới là nơi Phúc Âm hóa thực sự bắt đầu.
5. Từ dạy về Chúa Giêsu đến làm chứng cho Chúa Giêsu
Cuối cùng, điều quyết định không phải là chúng ta sử dụng kỹ thuật nào, mà là chúng ta
có thực sự làm chứng cho Chúa Giêsu hay không. Người trẻ có thể rất nhanh nhận ra sự khác
biệt giữa một thông điệp được sản xuất chỉ để thu hút sự chú ý và một chứng từ xuất phát từ
một đời sống thật sự kết hợp với Đức Kitô.
Điều này không có nghĩa là mọi giáo lý viên đều phải trở thành “inhững người có ảnh
hưởng trên mạng”. Không phải ai cũng cần có hàng ngàn người theo dõi. Nhưng mỗi Kitô hữu
đều có thể trở thành một chứng nhân.
Một người cha có thể làm chứng bằng cách sống đức tin trong gia đình. Một người mẹ có
thể làm chứng bằng cách cầu nguyện và tha thứ. Một giáo lý viên có thể làm chứng bằng chính
tình yêu dành cho những người mình đang đồng hành. Một người trẻ có thể làm chứng với bạn
bè bằng sự chân thành và niềm vui của mình.
Điều quan trọng không phải là chúng ta nói: “Tôi biết nhiều điều về Chúa Giêsu.” Mà là
chúng ta có thể nói: “Tôi đã gặp Chúa Giêsu. Người đã thay đổi cuộc đời tôi.”
Đó chính là bước chuyển từ dạy về Chúa Giêsu sang làm chứng cho Chúa Giêsu.

22

Giáo lý viên không chỉ là người truyền đạt kiến thức về đức tin. Họ còn là người làm
chứng, đồng hành và dẫn người khác đến một cộng đoàn mà ở đó họ có thể tiếp tục lớn lên
trong đức tin.
Kết luận: Phúc Âm hóa bắt đầu từ một cuộc gặp gỡ
Kinh nghiệm của nước Pháp không phải là một công thức để chúng ta sao chép. Nhưng
nó nhắc chúng ta một sự thật rất quan trọng: con người hôm nay, ngay cả giữa một nền văn
hóa thế tục và kỹ thuật số, vẫn đang tìm kiếm tình yêu, căn tính, ý nghĩa, hy vọng vá chân lý.
Vì thế, Phúc Âm hóa cần bắt đầu bằng việc lắng nghe những khát vọng và thắc
mắc của lòng người; loan báo kerygma về Đức Kitô; đào luyện những người đã đáp lại; đồng
hành với họ trong cộng đoàn; và cuối cùng giúp họ trở thành những người làm chứng cho Tin
Mừng.
Chúng ta có thể diễn tả toàn thể hành trình này bằng năm động từ: Lắng Nghe → Loan
Báo → Đào Luyện → Đồng Hành → Làm Chứng.
Thuật toán có thể mở một cánh cửa. Một video có thể tạo sự chú ý. Một chứng từ có thể
đánh thức một câu hỏi. Nhưng mục tiêu cuối cùng vẫn là một cuộc gặp gỡ với Chúa Giêsu Kitô.
Bởi vì Phúc Âm hóa không bắt đầu từ một thuật toán, mà bắt đầu từ một cuộc gặp gỡ.

Nguồn tin: Phaolô Phạm Xuân Khôi