TÊN CON TRONG TÌNH YÊU THIÊN CHÚA

Thứ năm - 01/10/2026 20:21

Có những ngày người ta trở về nhà với một niềm vui rất lớn vì công việc đã hoàn thành, vì nỗ lực được nhìn nhận, vì điều mong đợi cuối cùng cũng đến. Nhưng cũng có những ngày người ta trở về với đôi vai nặng trĩu, không muốn nói thêm một lời, không muốn gặp thêm một ai, chỉ muốn đóng cửa lại để khỏi phải giải thích tại sao mình đã cố gắng nhiều mà vẫn thất bại. Cuộc đời chúng ta thường đong đưa giữa hai trạng thái ấy. Khi được khen, lòng sáng lên; khi bị chê, lòng tối lại. Khi có người cần đến mình, ta thấy mình có giá trị; khi không còn được nhắc tên, ta bắt đầu nghi ngờ ý nghĩa sự hiện diện của mình. Khi làm được điều gì tốt đẹp, ta dễ tin rằng mình đang đi đúng đường; khi mọi việc không như ý, ta lại tự hỏi liệu Thiên Chúa còn ở gần mình hay không. Và cứ như thế, niềm vui của chúng ta bị treo trên những điều rất mong manh: một lời công nhận, một kết quả thuận lợi, một sự đáp trả, một vị trí, một thành công, một cảm giác được yêu thích. Chỉ cần một trong những điều ấy thay đổi, lòng ta đã có thể chao đảo. Nhưng trong chiều sâu đời sống đức tin, có một niềm vui bền hơn những điều thay đổi ấy: niềm vui biết rằng mình được Thiên Chúa biết đến, được Người yêu thương, được mời gọi bước vào sự sống của Người. Đó là niềm vui của một người có nơi để trở về, ngay cả khi chưa tìm được chỗ đứng giữa cuộc đời; niềm vui của một người được đón nhận, ngay cả khi chưa biết phải kể thế nào về những thất bại của mình; niềm vui của một người mang một cái tên mà Thiên Chúa không coi là xa lạ.
Tên của một người là điều rất nhỏ nhưng cũng rất sâu. Giữa đám đông, một tiếng gọi đúng tên có thể làm ta quay lại. Giữa nơi xa lạ, gặp một người nhớ tên mình có thể khiến ta thấy bớt cô đơn. Có những cái tên được gọi bằng giọng thương yêu của mẹ, bằng sự trìu mến của cha, bằng nỗi nhớ của một người thân đã lâu không gặp. Có những cái tên chỉ xuất hiện trên hồ sơ, trên bảng điểm, trên giấy báo nợ, trên bệnh án, trên một danh sách chờ đợi. Có người cả đời được gọi bằng chức vụ, đến lúc mất chức vụ mới nhận ra ít ai còn gọi mình bằng sự thân tình. Có người bị gọi bằng lỗi lầm, như thể tất cả những gì họ đã sống chỉ còn được thu gọn vào một lần sa ngã. Có người bị gọi bằng khiếm khuyết, bằng hoàn cảnh, bằng sự nghèo khó, bằng một nhãn hiệu người khác gắn lên đời mình. Dần dần, họ cũng nhìn mình bằng cách gọi ấy. Họ quên rằng trước khi là người thất bại, người bệnh, người mắc nợ, người bị bỏ rơi, họ là một con người có phẩm giá, có khả năng yêu thương, có một lịch sử không ai hiểu hết. Trong tương quan với Thiên Chúa, tên chúng ta mang theo cả con người ấy: những điều tốt lành đã lớn lên, những điều còn cần chữa lành, những ước muốn chưa thành lời, những nỗi sợ chưa dám thú nhận, những bước chân đã đi lạc và cả niềm khao khát được trở về. Thiên Chúa không chỉ biết điều chúng ta làm. Người biết chúng ta là ai, và Người mời chúng ta trở nên trọn vẹn hơn trong tình yêu của Người.
Vì thế, hình ảnh tên mình được ghi trên trời mở ra một chiều sâu lớn hơn mọi danh sách thành tích dưới đất. Đó là lời mời gọi nhận ra rằng đời ta có một hướng đi vượt khỏi sự nổi tiếng, có một ý nghĩa vượt khỏi sự hữu dụng, có một tương lai vượt khỏi những gì mắt mình đang thấy. Nhưng niềm hy vọng ấy cần được sống với lòng khiêm tốn. Chúng ta không biến nó thành sự bảo đảm dễ dãi rằng cứ mang danh Kitô hữu thì mọi chọn lựa đều không còn quan trọng. Tình yêu Thiên Chúa luôn đi bước trước, và chính tình yêu ấy mời gọi ta đáp lại bằng một đời sống cụ thể. Được yêu thương không khiến việc hoán cải trở nên thừa thãi; được yêu thương cho ta can đảm hoán cải. Được gọi vào sự sống không khiến ta coi nhẹ tội lỗi; được gọi vào sự sống khiến ta muốn rời khỏi những điều đang làm tâm hồn mình chết dần. Một người biết có mái nhà chờ đón sẽ có thêm sức để bước về, nhưng người ấy vẫn cần bước. Một người biết mình được tha thứ sẽ có thêm lòng tin để nhận lỗi, nhưng người ấy vẫn cần mở lòng. Bởi vậy, niềm vui của người môn đệ vừa có sự bình an của lòng tín thác, vừa có sự tỉnh thức của một người đang đi đường. Ta hy vọng vào lòng thương xót, ta đón nhận ân sủng, ta cố gắng trung thành từng ngày, và khi ngã xuống, ta không nằm lại trong tuyệt vọng.
Nhiều khi điều làm chúng ta mất bình an không phải chỉ là thiếu thành công, mà là đã để thành công quyết định quá nhiều về giá trị của mình. Một người cha làm ăn khó khăn có thể nghĩ mình không còn xứng đáng được kính trọng. Một người mẹ thấy con đi sai đường có thể kết luận rằng cả đời mình đã thất bại. Một người trẻ thi trượt có thể tưởng tương lai đã khép lại. Một người phục vụ giáo xứ không được cảm ơn có thể thấy tất cả công sức trở thành vô nghĩa. Một linh mục đứng trước những giới hạn của công việc mục vụ có thể đau đớn vì cảm giác mình chưa đem lại điều mong đợi. Những nỗi đau ấy là thật, và không thể chữa bằng vài lời khuyên vội vàng. Tuy nhiên, chính trong những hoàn cảnh ấy, ta cần trở về với nền tảng sâu nhất của đời mình. Ta có trách nhiệm với công việc, nhưng con người ta lớn hơn kết quả công việc. Ta cần nhìn nhận thiếu sót, nhưng thiếu sót không phải toàn bộ căn tính của ta. Ta cần sửa những điều làm chưa tốt, nhưng việc sửa chữa sẽ trở nên lành mạnh hơn khi ta không bắt đầu từ sự khinh ghét chính mình. Thiên Chúa có thể dẫn ta đi qua một thất bại để học cách yêu thương chín chắn hơn, cầu nguyện chân thật hơn, cộng tác khiêm nhường hơn, đón nhận người khác bao dung hơn. Có những điều chỉ khi không còn được nâng đỡ bằng thành tích, ta mới nhận ra mình đã đặt lòng vào đâu.
Nguy cơ ấy cũng hiện diện trong đời sống đạo. Ta có thể bắt đầu một việc phục vụ bằng tình yêu rất trong sáng, rồi dần dần gắn niềm vui của mình với việc được thấy, được nhắc, được cần đến. Ban đầu ta vui vì người khác được giúp đỡ; sau đó ta chỉ vui khi sự giúp đỡ ấy mang dấu ấn của mình. Ban đầu ta mong cộng đoàn lớn lên; sau đó ta khó chịu nếu cộng đoàn lớn lên nhờ một người khác. Ban đầu ta sẵn sàng làm việc âm thầm; sau đó ta thấy công việc âm thầm là thiệt thòi. Không phải mọi mong muốn được

ghi nhận đều xấu. Một lời cảm ơn chân thành có thể nâng đỡ người đang mệt, và cộng đoàn cần biết trân trọng công sức của nhau. Nhưng nếu lời cảm ơn trở thành điều kiện để ta tiếp tục yêu thương, tâm hồn ta sẽ phải sống trong sự chờ đợi triền miên. Ta sẽ luôn đếm xem ai đã nhớ mình, ai đã quên mình, ai được khen nhiều hơn mình. Công việc thánh thiện khi ấy vẫn còn ở bên ngoài, nhưng bên trong có thể đã bị chi phối bởi sự cạnh tranh. Trở về với niềm vui được Thiên Chúa yêu thương giúp ta nhận ra sự thay đổi ấy mà không cần che giấu. Ta có thể thành thật thưa với Người rằng mình đang muốn được chú ý, đang buồn vì bị bỏ quên, đang ghen tị với một người khác. Chính sự thành thật đó mở ra một lối chữa lành.
Một người được chữa lành trong tương quan với Thiên Chúa sẽ dần có tự do để vui trước điều tốt người khác làm. Họ có thể biết ơn khi được góp phần, và cũng có thể biết ơn khi không giữ vai trò chính. Họ có thể làm hết sức trong phần việc được giao, rồi trao lại kết quả mà không cố giữ quyền sở hữu trên mọi điều. Họ không còn phải xuất hiện trong mọi câu chuyện mới cảm thấy mình hiện hữu. Họ có thể ngồi ở một chỗ bình thường, lắng nghe một người bình thường, làm một việc bình thường, mà vẫn thấy ngày sống có ý nghĩa. Tự do ấy rất quý, bởi nhiều mệt mỏi của chúng ta đến từ việc phải liên tục chứng minh mình quan trọng. Ta sợ bị thay thế, sợ bị lãng quên, sợ người khác làm tốt hơn, sợ mình không còn có tiếng nói. Nhưng một cộng đoàn được xây dựng bằng những nỗi sợ ấy sẽ khó có sự hiệp thông sâu xa. Người ta có thể cộng tác ở bên ngoài mà phòng thủ ở bên trong. Người ta có thể nói về tình huynh đệ mà vẫn âm thầm bảo vệ địa vị của mình. Khi mỗi người đặt lòng vào tình yêu Thiên Chúa, sự cộng tác có cơ hội trở nên trong sáng hơn. Ta nhìn người bên cạnh như người cùng được gọi, cùng được yêu, cùng mang trách nhiệm, cùng cần lòng thương xót. Điều tốt của họ có thể trở thành niềm vui của ta, vì cả hai đều đang phục vụ một sự sống lớn hơn bản thân mình.
Có một cách rất cụ thể để nhận biết niềm vui của ta đang dựa vào đâu: nhìn vào phản ứng của mình khi công việc không thuận lợi. Khi mọi sự tốt đẹp, lòng tín thác và lòng tự mãn đôi khi có vẻ rất giống nhau. Cả hai đều có thể khiến một người nói mình vui, mình biết ơn, mình tin tưởng. Nhưng khi bị hiểu lầm, khi kế hoạch bị đổi, khi nỗ lực không được nhìn nhận, khi người khác không đáp lại như mong đợi, điều sâu kín mới lộ ra. Có người vẫn đau nhưng có thể cầu nguyện; có người đau rồi lập tức muốn làm tổn thương người khác. Có người cần thời gian để bình tĩnh; có người biến nỗi buồn thành sự trừng phạt. Có người nhận ra mình cần nghỉ ngơi; có người cố làm nhiều hơn để giành lại cảm giác có giá trị. Những phản ứng ấy không phải để ta tự kết án, mà để ta hiểu mình. Đời sống thiêng liêng cần sự hiểu biết chân thật đó. Ta khó trao cho Thiên Chúa điều mình không chịu nhìn nhận. Ta khó xin chữa lành một vết thương mình luôn gọi là lỗi của người khác. Ta khó lớn lên trong tự do nếu cứ nghĩ mọi bực bội của mình đều là lòng nhiệt thành. Có khi điều cần thay đổi trước tiên là cách ta tìm kiếm sự bảo đảm cho bản thân giữa công việc phục vụ.
Niềm vui được thuộc về Thiên Chúa không đòi ta phải luôn có cảm xúc vui vẻ. Một người đang chịu tang có thể tin tưởng sâu xa mà vẫn khóc rất nhiều. Một người đang điều trị bệnh có thể cầu nguyện chân thành mà vẫn lo sợ trước mỗi kết quả xét nghiệm. Một người đang chăm sóc cha mẹ già có thể yêu thương hết lòng mà vẫn kiệt sức. Một người đang đi qua khủng hoảng gia đình có thể bám chặt vào Chúa mà vẫn không biết ngày mai sẽ ra sao. Không nên đặt thêm lên những người ấy gánh nặng phải tỏ ra vui để chứng minh đức tin. Có những lúc niềm vui chỉ hiện diện như một khoảng bình an rất nhỏ trong lòng, đủ để người ta không buông tay. Có những lúc niềm vui là khả năng tiếp tục làm điều cần làm dù không còn hứng thú. Có những lúc niềm vui là nhận được một bữa cơm, một lời hỏi thăm, một người chịu ngồi bên cạnh mà không giảng giải. Có những lúc niềm vui là dám đi tìm sự giúp đỡ thay vì chịu đựng một mình. Thiên Chúa có thể nâng đỡ ta qua những cách rất gần gũi ấy. Người không đòi chúng ta trở thành những con người không biết đau. Người mời chúng ta sống nỗi đau trong một tương quan còn có hy vọng, còn có sự nâng đỡ, còn có chỗ cho tình yêu.
Bởi vậy, cầu nguyện là nơi ta học đem cả con người thật đến trước mặt Chúa. Ta có thể quen với việc trình bày những điều tốt đẹp, những quyết tâm, những việc đã làm, những lời đạo đức đã thuộc. Nhưng trong thinh lặng, ta cần để những điều khó nói cũng được bước vào lời cầu nguyện: sự ganh tị, lòng sợ hãi, cảm giác bị bỏ rơi, sự khô khan, những ý nghĩ làm mình xấu hổ, nỗi mệt mỏi khiến mình không còn muốn cố gắng. Thiên Chúa biết những điều ấy, nhưng việc ta tự nguyện mở lòng có ý nghĩa rất lớn. Nó làm cho tương quan trở nên chân thật. Nó giúp ta thôi dùng lời cầu nguyện như một cách giữ hình ảnh tốt đẹp về mình. Một người con có thể về nhà trong bộ áo lấm bẩn; điều cần thiết là chịu bước vào và để mình được chăm sóc. Đôi khi lời cầu nguyện sâu nhất chỉ là một lời xin rất ngắn, thốt ra giữa ngày bận rộn, trong lúc rửa chén, chờ xe, ngồi bên giường bệnh, đi qua hành lang bệnh viện hoặc trước khi mở cửa bước vào một cuộc nói chuyện khó khăn. Không phải lúc nào ta cũng tìm được lời hay. Nhưng lòng chân thành có thể hiện diện ngay cả khi câu chữ vụng về. Dần dần, qua những lần trở về như thế, ta học sống dưới ánh nhìn của Thiên Chúa và bớt lệ thuộc vào những ánh nhìn khiến mình bất an.
Trong đời sống gia đình, sự lệ thuộc vào thành tích thường bắt đầu rất sớm. Một đứa trẻ có thể học rằng mình được yêu nhiều hơn khi học giỏi, ngoan hơn, đạt giải, khiến cha mẹ hãnh diện. Người lớn có thể không chủ ý truyền đi điều đó, nhưng cách nói, cách so sánh, cách vui buồn của mình đôi khi khiến trẻ hiểu như vậy. Có những em sợ đem bài điểm thấp về nhà không chỉ vì sợ bị phạt, mà vì sợ mình trở thành đứa con kém đáng yêu. Có những người trưởng thành vẫn mang nỗi sợ ấy suốt đời: phải giỏi mới xứng đáng, phải làm được mới được giữ lại, phải không gây thất vọng mới có chỗ trong lòng người khác. Một gia đình sống đức tin có thể giúp chữa lành nỗi sợ này bằng cách yêu thương có trách nhiệm và ổn định. Cha mẹ vẫn hướng dẫn, vẫn đòi hỏi con cố gắng, vẫn sửa lỗi, nhưng để con biết rằng sự sửa dạy diễn ra trong tình yêu. Vợ chồng vẫn cần góp ý cho nhau, nhưng không biến mỗi thiếu sót thành bằng chứng rằng người kia không còn đáng quý. Con cái vẫn cần chăm sóc cha mẹ già, và sự chăm sóc ấy phải nhìn thấy phẩm giá của người không còn làm được nhiều việc. Khi một mái nhà biết gìn giữ phẩm giá của nhau qua những giới hạn, mái nhà ấy đang giúp các thành viên cảm nhận phần nào sự bền vững của tình yêu Thiên Chúa.
Người cao tuổi đặc biệt cần được nâng đỡ trong điều này. Sau nhiều năm làm việc, nuôi con, gánh vác gia đình, họ có thể bước vào một giai đoạn mà mọi sự chậm lại. Đôi tay không còn khỏe, trí nhớ không còn nhanh, những việc trước đây làm dễ dàng nay cần người giúp. Có người bắt đầu ngại nói vì sợ mình lặp lại. Có người không dám xin vì sợ làm phiền. Có người thấy con cháu bận rộn rồi tự thu mình vào một góc, nghĩ rằng mình chỉ còn là gánh nặng. Nếu đời người chỉ được đo bằng khả năng sản xuất, tuổi già sẽ trở thành một mất mát rất lớn. Nhưng trước mặt Thiên Chúa, một con người không mất giá trị vì bước chân chậm hơn. Lòng biết ơn, sự kiên nhẫn, một lời cầu nguyện, một sự hiện diện hiền hòa vẫn có thể đem lại nhiều điều cho gia đình. Và ngay cả khi người bệnh không còn nói được, không còn biểu lộ rõ ràng, họ vẫn xứng đáng được chăm sóc bằng sự kính trọng. Tình yêu không chờ một người phải hữu dụng mới đến gần. Nhìn người già bằng ánh mắt ấy cũng giúp chúng ta chuẩn bị cho tuổi già của chính mình: học đón nhận sự giúp đỡ, học sống khi không còn nắm quyền chủ động, học tin rằng mình vẫn là người được yêu.
Người trẻ cũng cần một nền tảng tương tự giữa bao nhiêu áp lực phải nổi bật. Có người thức dậy đã nhìn vào thành công của người khác, rồi bắt đầu ngày sống bằng cảm giác mình chậm hơn, kém hơn, thiếu hơn. Có người mang một hình ảnh vui vẻ trên mạng nhưng ngoài đời rất mệt. Có người được nhiều người biết đến mà không có ai để tâm sự thật lòng. Có người có thể nói chuyện với hàng trăm người nhưng không biết phải làm gì khi đối diện với chính mình trong thinh lặng. Cảm giác được chú ý có thể đến rất nhanh và mất cũng rất nhanh. Vì thế, một người trẻ cần những tương quan đủ sâu để mình có thể hiện diện mà không phải biểu diễn. Cần một gia đình biết lắng nghe, một người bạn biết giữ sự tin cậy, một cộng đoàn biết đón nhận, và đặc biệt cần một đời sống cầu nguyện giúp mình nhận ra căn tính không phụ thuộc hoàn toàn vào sự đánh giá của đám đông. Học hành, rèn luyện, phấn đấu vẫn rất cần. Nhưng mọi cố gắng ấy sẽ bớt gây tổn thương khi người trẻ biết rằng mình đang phát triển một cuộc đời đã có giá trị, đang chăm sóc những ân ban đã được trao, đang đáp lại một lời mời gọi yêu thương. Khi ấy, thành công có thể được đón nhận với lòng biết ơn, và thất bại có thể trở thành điều để học hỏi.
Một trong những hoa trái đẹp của niềm vui ấy là khả năng chú ý đến người bị bỏ quên. Khi không còn quá bận bảo vệ tên mình, ta có thể nhớ tên người khác. Ta có thể nhớ người quét sân nhà thờ, người giữ xe, người bán hàng nhỏ ngoài cổng, người già thường ngồi cuối hàng ghế, người mới đến chưa quen ai, người làm thuê chỉ xuất hiện lúc mọi người đã về. Ta có thể nhận ra đằng sau một công việc có một con người, đằng sau một sự im lặng có một hoàn cảnh, đằng sau một vẻ khó chịu có thể có một nỗi mệt mỏi lâu ngày. Nhớ tên không tự động giải quyết hết khó khăn của họ, nhưng sự quan tâm chân thành mở đầu cho một tương quan có phẩm giá. Từ đó, ta có thể hỏi điều họ cần, lắng nghe điều họ đang mang, giúp đỡ theo khả năng và tôn trọng sự riêng tư của họ. Lòng bác ái sẽ trở nên sâu hơn khi người được giúp không cảm thấy mình chỉ là một trường hợp được xử lý. Một phần rất thực tế của đời sống thừa sai là làm cho người khác cảm thấy họ được nhìn thấy bằng sự tử tế. Có người chưa sẵn sàng nghe một bài giáo lý dài, nhưng có thể bắt đầu tin vào điều tốt khi gặp một người biết giữ lời, biết lắng nghe và không lợi dụng sự yếu đuối của họ.
Sự tử tế ấy cần được đem vào cả những nơi có xung đột. Chúng ta dễ nói về phẩm giá con người khi đứng trước những người mình quý mến; khó hơn nhiều khi đứng trước người đã làm mình đau. Có những tổn thương cần được nhìn nhận rõ ràng, những hành vi cần được ngăn chặn, những trách nhiệm cần được thực hiện. Tha thứ không xóa bỏ nhu cầu bảo vệ người yếu thế, và lòng thương xót không làm sự thật trở thành thứ yếu. Tuy nhiên, ngay trong việc đòi hỏi công bằng, người môn đệ vẫn được mời giữ lòng mình khỏi sự say mê hạ nhục. Ta có thể phản đối điều sai mà không cố nghiền nát cả con người. Ta có thể thiết lập giới hạn mà không nuôi dưỡng thù hận. Ta có thể chưa sẵn sàng khôi phục một tương quan, nhưng bắt đầu cầu xin cho mình đừng bị nỗi đau điều khiển mọi ngày sống. Con đường ấy thường chậm. Có người cần thời gian dài, cần sự đồng hành, cần nhiều lần cầu nguyện, cần những bước nhỏ để ra khỏi lòng cay đắng. Thiên Chúa kiên nhẫn với tiến trình ấy. Niềm vui trong Người đôi khi lớn lên từ việc ta nhận ra mình vẫn có thể sống một ngày mà không để người đã làm mình đau chiếm hết tâm hồn.
Cũng có những người cần được giải thoát khỏi việc gọi chính mình bằng tội lỗi đã phạm. Sự hối hận là cần thiết khi ta làm điều sai, nhưng hối hận có thể trở thành một vòng khép kín nếu chỉ khiến ta nhìn lại lỗi mình mà không chịu bước tới. Một người có thể nhận ra tội lỗi, rồi vì quá xấu hổ mà tránh cầu nguyện, tránh bí tích, tránh cộng đoàn, tránh cả những người muốn giúp mình. Họ nghĩ phải trở nên tốt hơn trước rồi mới được đến gần Chúa. Nhưng chính trong tình trạng cần được chữa lành, ta được mời trở về. Việc xưng thú tội lỗi cách chân thành, đón nhận ơn tha thứ, thực hiện việc đền bù cần thiết và thay đổi những điều kiện khiến mình dễ sa ngã là những bước rất cụ thể. Ta không thể chỉ mong lòng bình an mà bỏ qua trách nhiệm với điều đã làm. Đồng thời, ta cũng không cần tiếp tục tự trừng phạt vô hạn sau khi đã thành tâm trở về. Lòng thương xót giúp ta nhận trách nhiệm và có sức sống tiếp. Có thể vẫn còn hậu quả phải gánh, có thể vẫn còn sự tin cậy phải xây dựng lại, có thể vẫn còn những thói quen cần sửa trong thời gian dài. Nhưng mỗi bước trung thành hôm nay có giá trị. Ta được phép bắt đầu lại bằng sự khiêm tốn, bằng lòng biết ơn và bằng quyết tâm cụ thể.
Đời sống đức tin trưởng thành thường được xây dựng trong những việc nhỏ như thế. Ta dễ mong một khoảnh khắc lớn sẽ thay đổi tất cả, nhưng phần lớn cuộc đời được hình thành bởi những điều lặp lại. Cách ta thức dậy, cách ta bắt đầu công việc, cách ta nói với người trong nhà, cách ta phản ứng khi bị gián đoạn, cách ta sử dụng tiền bạc, cách ta giữ lời hứa, cách ta kết thúc ngày sống: những điều ấy dần định hình tâm hồn. Một người có thể muốn yêu thương mọi người nhưng vẫn cần học cách nghe trọn một câu của người thân. Có thể muốn trở thành người quảng đại nhưng vẫn cần trả một khoản nợ đúng hẹn. Có thể muốn sống khiêm nhường nhưng vẫn cần tập nhận một lời góp ý mà không lập tức tự vệ. Có thể muốn cầu nguyện sâu nhưng vẫn cần dành một khoảng thời gian thật sự cho Chúa. Những bước nhỏ không gây ấn tượng mạnh, nhưng chúng tạo ra sự trung thành. Có ngày ta làm được, có ngày ta làm chưa tốt; điều quan trọng là chịu nhìn lại, chịu sửa, chịu bắt đầu tiếp. Một cuộc đời hướng về trời vẫn phải bước trên mặt đất, trong những bổn phận rõ ràng và những tương quan cụ thể.
Trong Thánh Lễ, ta được đưa trở về với nguồn sống ấy. Ta đến với những điều đã làm và những điều chưa làm, với lòng biết ơn và cả sự mỏi mệt. Có người đến sau một tuần đầy niềm vui, có người đến sau một tuần chỉ cố gắng chịu đựng. Có người cầu nguyện cho gia đình, có người lo cho một người thân đang bệnh, có người âm thầm xin ơn vượt qua một cám dỗ không ai biết. Cộng đoàn quy tụ những cuộc đời rất khác nhau, và mỗi người được mời mở lòng đón nhận ân sủng. Việc tham dự Thánh Lễ cách ý thức giúp ta học đặt đời mình trong mối tương quan với Thiên Chúa: lắng nghe, sám hối, dâng hiến, đón nhận, rồi được sai đi. Khi trở về nhà, đời sống ấy cần tiếp tục trong cách ta đối xử với người bên cạnh. Một lời cầu nguyện sốt sắng sẽ cần được nối dài bằng sự kiên nhẫn. Một lời xin ơn bình an sẽ cần được nối dài bằng việc thôi gieo lời cay nghiệt. Một lời dâng hiến sẽ cần được nối dài bằng sự trung thực trong công việc. Có thể ta chưa làm được trọn vẹn, nhưng mỗi lần nhận ra khoảng cách giữa lời cầu nguyện và cách sống, ta có cơ hội xin Chúa dẫn mình tiến thêm.
Người bé nhỏ có một chỗ rất đặc biệt trong hành trình này. Sự bé nhỏ không đồng nghĩa với thiếu khả năng, thiếu hiểu biết hoặc không dám suy nghĩ. Đó là thái độ nhận biết giới hạn của mình và mở lòng đón nhận. Một người có nhiều kiến thức vẫn có thể bé nhỏ khi biết lắng nghe, biết sửa nhận định, biết kính trọng điều mình chưa hiểu hết. Một người có ít học vẫn có thể khép kín nếu luôn cho mình đúng và không chịu để ai hướng dẫn. Sự bé nhỏ mà đời sống đức tin cần là sự mềm mại của tâm hồn trước ân sủng. Ta có thể chăm chỉ học hỏi và đồng thời cầu nguyện. Có thể suy nghĩ nghiêm túc và đồng thời biết tạ ơn. Có thể sử dụng khả năng của mình và đồng thời nhận ra mọi khả năng đều cần được hướng dẫn bởi tình yêu. Khi có thái độ ấy, những điều đơn sơ trở nên quý giá: một lời kinh đã đọc từ thuở nhỏ, một bài học về sự trung thực, một cử chỉ tha thứ, một người sống hiền lành giữa khó khăn. Ta không cần coi thường trí tuệ để đến gần Thiên Chúa. Ta cần để trí tuệ cùng với toàn bộ con người mình bước vào tương quan khiêm tốn với Người.
Có lẽ mỗi tối, trước khi ngủ, ta nên dành ít phút để nhìn lại ngày sống bằng một ánh nhìn nhân hậu và chân thật. Hôm nay điều gì đã làm ta vui? Điều gì đã làm ta mất bình an? Ta đã chờ đợi lời công nhận ở đâu? Ta đã làm tổn thương ai vì sự thất vọng của mình? Ta đã nhận được sự giúp đỡ nào mà chưa biết cảm ơn? Ta đã bỏ qua ai vì quá bận với công việc? Ta đã có khoảnh khắc nào nhớ đến Chúa giữa những sinh hoạt bình thường? Việc nhìn lại ấy giúp ta nhận ra những chuyển động trong lòng và đem chúng vào lời cầu nguyện. Có khi ta cần xin lỗi một người. Có khi cần thay đổi lịch làm việc để có thời gian cho gia đình. Có khi cần nghỉ ngơi vì đã kiệt sức. Có khi cần thôi nhận thêm việc để làm tốt điều đã nhận. Có khi cần kiên trì một việc phục vụ dù chưa thấy kết quả. Có khi cần tìm người hướng dẫn để không tiếp tục tự giải quyết mọi sự trong cô độc. Đức tin càng sâu càng giúp ta sống thực tế hơn, bởi tình yêu luôn cần một hình thức cụ thể để có thể chạm đến đời người.
Đến một lúc nào đó, mỗi người sẽ phải đối diện với giới hạn cuối cùng của đời mình. Những công việc đang dang dở sẽ được trao lại. Những vật dụng quen thuộc sẽ không còn theo mình. Những điều từng khiến mình mất ngủ có thể bỗng trở nên nhỏ bé. Ta sẽ nhận ra thời gian không vô tận, và những người đang ở gần mình hôm nay là một ân ban cần được quý trọng. Nghĩ đến sự chết trong ánh sáng đức tin có thể giúp ta sống ngày hiện tại sâu hơn. Ta có thể bớt trì hoãn lời xin lỗi, bớt giữ chặt một sự hơn thua, bớt tiêu phí sức lực vào việc chứng minh mình hơn người. Ta có thể hỏi điều gì thật sự đáng mang trong tâm hồn, điều gì cần buông, điều gì cần làm khi vẫn còn có thể. Niềm hy vọng về sự sống đời đời giúp ta nhìn công việc, gia đình, tiền bạc, danh dự theo một trật tự sáng rõ hơn. Những điều ấy vẫn quan trọng trong trách nhiệm của đời sống, nhưng chúng cần được phục vụ bởi tình yêu và hướng đến điều thiện. Một ngày đã sống trong lòng bác ái có thể rất bình thường đối với người ngoài, nhưng lại có chiều sâu lớn lao đối với người đã chịu mở lòng.
Và khi không còn đủ sức để làm những điều từng làm, ta vẫn có thể học một hình thức dâng hiến mới. Người từng chăm sóc người khác nay học đón nhận sự chăm sóc. Người từng nói nhiều nay học cầu nguyện trong thinh lặng. Người từng điều hành mọi việc nay học tin tưởng vào người được trao trách nhiệm. Những chuyển đổi ấy không dễ, vì chúng chạm đến cách ta đã hiểu về chính mình suốt nhiều năm. Có thể ta buồn, có thể ta thấy mình mất chỗ đứng, có thể ta cần thời gian để thích nghi. Nhưng trong sự thay đổi ấy, lời mời gọi của Thiên Chúa vẫn tiếp tục. Người vẫn gọi ta yêu thương với khả năng hiện tại, vẫn gọi ta sống lòng biết ơn, vẫn gọi ta trao phó điều không còn kiểm soát được. Có những người cuối đời đem lại cho gia đình một bài học rất đẹp bằng cách chịu đựng bệnh tật với sự chân thật, biết xin giúp đỡ, biết cảm ơn, biết quan tâm đến người đang chăm mình. Có những lời hòa giải được nói khi sức khỏe đã yếu đi, nhưng lại mở ra sự bình an lâu dài cho cả gia đình. Ân sủng vẫn có thể làm việc trong một đời sống chậm lại.
Hôm nay, nếu đang vui vì thành công, ta hãy tạ ơn và xin cho niềm vui ấy làm mình quảng đại hơn. Nếu đang buồn vì thất bại, ta hãy đem nỗi buồn đến với Chúa và nhận lại can đảm cho bước tiếp theo. Nếu đang thấy mình bị quên, ta hãy tìm một khoảng thinh lặng để nhớ rằng đời mình vẫn có một lời mời gọi. Nếu đang phục vụ mà mệt mỏi, ta hãy chăm sóc những giới hạn của mình và xin một tình yêu được làm mới. Nếu đang mắc kẹt trong tội lỗi, ta hãy mở đường trở về bằng một quyết định cụ thể. Nếu đang có một người bên cạnh cần được quan tâm, ta hãy dành cho họ một sự hiện diện thật lòng. Tên mình hướng về trời cũng mời ta cúi xuống những phận người trên đất. Niềm hy vọng đời đời cần được biểu lộ trong cách sống hôm nay: một bàn tay biết giúp, một lời nói biết gìn giữ phẩm giá, một sự lựa chọn trung thực, một thái độ kiên nhẫn, một lòng thương xót có trách nhiệm. Khi sống như thế, ta dần nhận ra niềm vui sâu xa không phải là một điều phải săn đuổi ở nơi thật xa. Nó có thể lớn lên ngay trong bổn phận, trong sự sám hối, trong lời cầu nguyện, trong tình huynh đệ và trong lòng biết ơn.
Lạy Chúa, xin dẫn con trở về với tình yêu của Chúa mỗi khi con đánh mất bình an vì những điều không như ý. Xin giúp con nhận ra giá trị của đời mình để con có thể sử dụng những ân ban cách quảng đại. Xin cho con làm việc tận tâm, đón nhận thành công với lòng biết ơn và đi qua thất bại với lòng khiêm nhường. Khi con muốn được người khác chú ý, xin giúp con hiểu nỗi khao khát của mình và đem nó đến với Chúa. Khi con ganh tị, xin mở lòng con trước điều tốt nơi người khác. Khi con bị tổn thương, xin nâng đỡ con trên con đường tìm lại bình an. Khi con làm điều sai, xin ban cho con lòng can đảm nhận lỗi, sửa đổi và đón nhận ơn tha thứ. Xin cho con biết nhớ đến những người ít được nhớ đến, biết kính trọng những người không còn làm được nhiều việc, biết lắng nghe những người không có lời nói mạnh mẽ. Xin gìn giữ gia đình con trong một tình yêu giúp mỗi người được lớn lên, được sửa mình và được trở về. Xin cho niềm hy vọng về trời làm con sống ngày hôm nay trung thành hơn, chân thật hơn và nhân hậu hơn. Và khi hành trình trần thế của con đi đến cuối đường, xin đón nhận con trong lòng thương xót của Chúa, với tất cả những gì con đã cố gắng yêu thương và tất cả những gì còn cần được tình yêu Chúa hoàn tất.

Nguồn tin: Lm. Anmai, CSsR.

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

TÊN CON TRONG TÌNH YÊU THIÊN CHÚA

Tin tiêu điểm

Tin xem nhiều

Thống kê

Hình ảnh mới