NIỀM VUI CỦA SỰ TỰ DO TRONG THẦN KHÍ

Thứ hai - 19/01/2026 19:12

Lời Chúa hôm nay mở ra một cuộc đối thoại đầy kịch tính giữa nếp sống đạo đức cũ kỹ, nặng tính hình thức và một luồng sinh khí mới mà Đức Giê-su mang đến. Khởi đi từ câu hỏi về việc ăn chay, Tin Mừng Mác-cô dẫn chúng ta đi sâu vào mầu nhiệm của sự hiện diện: sự hiện diện của Chàng Rể. Trong Do Thái giáo, ăn chay là một hành vi đạo đức cao quý, biểu trưng cho sự sám hối và chờ đợi Đấng Thiên Sai. Thế nhưng, khi Đấng Thiên Sai đã đứng đó, giữa họ, thì việc tiếp tục ăn chay theo kiểu cũ trở thành một sự lạc lõng đáng tiếc. Đức Giê-su không phủ nhận giá trị của việc hy sinh, nhưng Người tái định nghĩa nó: mọi thực hành đạo đức phải hướng về Ngài và xuất phát từ Ngài.
Cụm từ "Chàng Rể" ($νυμφίος$ - nymphios) mà Đức Giê-su tự xưng mang một sức nặng thần học kinh điển. Trong Cựu Ước, mối tương quan giữa Thiên Chúa và dân Ngài luôn được ví như một cuộc tình hôn nhân (Xh, Hs, Is). Khi tự xưng là Chàng Rể, Đức Giê-su khẳng định Ngài chính là Thiên Chúa đang đến để kết hôn với nhân loại. Đây là thời gian của tiệc cưới, thời gian của ân sủng tràn trề. Vì vậy, các môn đệ không thể ăn chay theo nghĩa tang tóc hay mong đợi, vì Đấng họ mong đợi đã đến. Nỗi buồn của việc ăn chay cũ kỹ phải nhường chỗ cho niềm vui của sự hiệp thông. Tuy nhiên, bóng tối của Thập giá đã thấp thoáng khi Ngài nói: "khi tới ngày chàng rể bị đem đi". Chữ "đem đi" ($ἀπαρθῇ$ - aparthē) ám chỉ một sự chia cắt đau đớn, một cái chết cưỡng bách. Chính từ sự vắng mặt hữu hình đó, một hình thức ăn chay mới sẽ ra đời: ăn chay không phải để cầu xin Thiên Chúa nhớ đến mình, nhưng để tâm hồn trống rỗng mà khao khát sự trở lại của Đấng Phục Sinh.
Hình ảnh "miếng vải mới trên áo cũ" và "rượu mới trong bầu da cũ" là những minh họa sắc bén về sự không tương thích giữa Tin Mừng và lề luật cứng nhắc. "Rượu mới" chính là Thần Khí, là giáo huấn yêu thương, là chính sự sống của Đức Ki-to. Bầu da cũ là những cấu trúc tâm linh đã xơ cứng, những định kiến hẹp hòi và lòng đạo đức chỉ dựa trên mặt chữ của luật. Nếu ta cố nhét sự tự do của Tin Mừng vào những khuôn vàng thước ngọc ích kỷ của cái tôi cũ kỹ, cả hai sẽ đổ vỡ. Tin Mừng đòi hỏi một sự hoán cải tận căn ($metanoia$), một cuộc thay đổi "bầu da" tâm hồn để có thể chứa đựng sức mạnh bùng nổ của tình yêu Thiên Chúa. Rượu mới của Chúa Giê-su không chỉ là một sự cải cách, mà là một cuộc tạo dựng mới.
Cuộc sống Kitô hữu thường rơi vào cái bẫy của sự đạo đức hình thức. Chúng ta có thể đọc kinh rất nhiều, ăn chay rất nghiêm ngặt, nhưng trái mắt lại khép kín trước anh chị em, trái tim lại chai đá trước những nhu cầu của thời đại. Đó là khi chúng ta đang cố "vá" đời mình bằng những mảnh vải ân sủng trên nền tảng của sự kiêu ngạo cũ. Chúa Giê-su mời gọi chúng ta can đảm vứt bỏ cái áo rách của tội lỗi và sự tự mãn để mặc lấy con người mới. Ăn chay đích thực trong thời đại Tân Ước chính là bỏ đi cái "tôi" cồng kềnh để nhường chỗ cho "Chúa" hiện diện. Đó là sự chay tịnh của miệng lưỡi khỏi những lời phê phán, chay tịnh của đôi tay khỏi những tham lam, và chay tịnh của trái tim để chỉ còn đập nhịp đập của Tin Mừng.
Cuối cùng, mầu nhiệm "Rượu Mới" nhắc nhở chúng ta rằng Thiên Chúa luôn là Đấng mới mẻ mỗi ngày. Ngài không bị giam hãm trong những công thức quá khứ. Đời sống tâm linh phải là một tiến trình năng động, nơi "bầu da" tâm hồn chúng ta phải liên tục được làm mới, được bôi trơn bằng dầu của lòng thương xót để không bị rạn nứt trước sức ép của ân sủng. Khi chúng ta sống trong niềm vui của Chàng Rể, mọi việc chúng ta làm, dù là ăn chay hay dự tiệc, đều trở thành lời ca tụng vinh quang Thiên Chúa. Xin cho mỗi chúng ta biết mở lòng để Rượu Mới của Thần Khí tuôn đổ, biến đổi chúng ta thành những chứng nhân sống động của Triều Đại Thiên Chúa đang hiện diện giữa trần gian.
Trong bối cảnh mục vụ hiện nay, lời mời gọi của Chúa Giê-su về "rượu mới, bầu da mới" trở nên khẩn thiết hơn bao giờ hết. Chúng ta đang sống trong một thế giới thay đổi chóng mặt, nơi những hình thức đạo đức truyền thống đôi khi không còn chạm được đến thao thức của giới trẻ và những người xa rời đức tin. Gợi ý mục vụ đầu tiên chính là việc canh tân tư duy loan báo Tin Mừng. Chúng ta không thể mang một sứ điệp cứu độ đầy sức sống đến cho con người thời đại bằng một thái độ áp đặt, cứng nhắc hay những ngôn từ lỗi thời. "Bầu da mới" trong mục vụ chính là sự thích nghi linh hoạt, là việc sử dụng những phương tiện truyền thông hiện đại, nhưng quan trọng nhất là một thái độ lắng nghe và đồng hành. Mục vụ không phải là quản lý một hệ thống, mà là nuôi dưỡng một tương quan tình yêu với "Chàng Rể" Giê-su.
Thứ đến, cần đẩy mạnh mục vụ lòng thương xót và sự tự do nội tâm. Việc giữ luật (như ăn chay) là cần thiết, nhưng nó phải là hoa trái của tình yêu chứ không phải là điều kiện để ép buộc Thiên Chúa chúc phúc. Trong các giáo xứ và cộng đoàn, cần giáo dục tín hữu hiểu rằng luật lệ phục vụ con người chứ không phải con người là nô lệ của luật lệ. Một cộng đoàn "bầu da mới" là nơi người tội lỗi cảm thấy được đón nhận chứ không phải bị phán xét, nơi những "miếng vá" của sự tha thứ được kết dệt bằng sợi chỉ của lòng nhân hậu. Chúng ta cần can đảm rà soát lại các sinh hoạt đoàn thể, loại bỏ những hủ tục mang tính phô trương, hình thức để tập trung vào cốt lõi là việc gặp gỡ cá vị với Chúa Ki-tô trong Bí tích và trong anh chị em nghèo khổ.
Cuối cùng, mục vụ phải hướng đến sự hiệp hành và canh tân cấu trúc. Rượu mới của Chúa Thánh Thần đang thổi vào Giáo hội luồng gió của sự tham gia và đồng trách nhiệm. "Bầu da mới" ở đây chính là một Giáo hội biết lắng nghe tiếng nói của giáo dân, đặc biệt là phụ nữ và giới trẻ. Đừng sợ những cái mới làm rách đi bầu da cũ của thói quen độc đoán. Khi chúng ta cùng nhau phân định ý Chúa, chúng ta đang làm cho bầu da của Giáo hội trở nên mềm mại và dẻo dai hơn. Mỗi mục tử và mỗi tín hữu cần phải tự vấn: "Tôi đang giữ gìn một bảo tàng đức tin hay đang sống một đức tin sống động?". Hãy để Rượu Mới của Tin Mừng tẩy rửa những bụi bặm của sự lười biếng thiêng liêng, để chúng ta trở thành những bình chứa tràn đầy niềm vui và hy vọng cho một thế giới đang khát khao ý nghĩa sự sống.

Nguồn tin: Lm. Anmai, CSsR

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

NIỀM VUI CỦA SỰ TỰ DO TRONG THẦN KHÍ

Tin tiêu điểm

Tin xem nhiều

Thống kê

Hình ảnh mới