CỨ YÊN TÂM, CHÍNH THẦY ĐÂY, ĐỪNG SỢ !

Thứ ba - 06/01/2026 19:09

https://youtu.be/do0iqcX-etk

Bóng tối đã bao trùm lên mặt biển hồ Galilê, nuốt chửng những tia nắng cuối cùng của một ngày dài đầy biến động, một ngày mà lịch sử cứu độ đã ghi dấu ấn đậm nét qua phép lạ hóa bánh ra nhiều nuôi năm ngàn người ăn no nê. Nhưng chính trong cái khoảnh khắc chuyển giao giữa ánh sáng và bóng tối ấy, giữa sự no thỏa của thân xác và sự trống rỗng của tâm hồn khi vắng bóng Thầy, thánh sử Mác-cô dẫn chúng ta bước vào một hành trình đức tin đầy kịch tính, không phải trên ngọn đồi cỏ xanh êm ả nữa, mà là giữa lòng biển khơi cuộn sóng. Câu chuyện Đức Giê-su đi trên mặt biển không chỉ là một phép lạ biểu dương quyền năng thiên giới, mà còn là một bức tranh sống động về thân phận con người, về những đêm tối của linh hồn, và về sự hiện diện đầy mầu nhiệm của Thiên Chúa ngay giữa những cơn bão tố cuộc đời. Để hiểu thấu đáo chiều sâu của đoạn Tin Mừng này, chúng ta cần để tâm hồn mình lắng xuống, tách khỏi đám đông ồn ào như cách Đức Giê-su đã làm, và cùng các môn đệ bước xuống thuyền để đi vào vùng nước sâu của mầu nhiệm.
Câu chuyện mở đầu bằng một chi tiết có vẻ nghịch lý và vội vã: "Lập tức, Đức Giê-su bắt các môn đệ xuống thuyền qua bờ bên kia trước". Chữ "bắt" hay "ép buộc" ở đây gợi lên một sự cưỡng bách, một mệnh lệnh không thể chối từ. Tại sao sau một thành công vang dội như thế, khi đám đông đang tung hô và các môn đệ đang ngây ngất trong vinh quang của Thầy mình, Đức Giê-su lại vội vã giải tán tất cả? Phải chăng Ngài sợ sự tung hô ấy sẽ làm hoen ố sứ mạng của Ngài? Các môn đệ, những người vừa mới đây thôi còn hãnh diện phân phát bánh cho dân chúng, giờ đây bị tách khỏi đám đông, bị đẩy xuống thuyền để đi vào bóng đêm. Có lẽ trong lòng các ông lúc ấy đầy rẫy những thắc mắc và sự hụt hẫng. Các ông muốn ở lại để tận hưởng hương vị chiến thắng, để được nhìn nhận như những người thân tín của một vị "Vua bánh hóa nhiều". Nhưng Đức Giê-su, với sự khôn ngoan của Thiên Chúa, biết rằng sự tung hô trần thế là một cám dỗ ngọt ngào nhưng chết người. Ngài đẩy các ông ra khơi, tách các ông khỏi ảo tưởng về một Đấng Messia chính trị, để các ông đối diện với thực tại trần trụi của thiên nhiên và của chính lòng mình. Hành động này của Đức Giê-su dạy cho chúng ta bài học đầu tiên về sự từ bỏ: đôi khi Chúa "bắt" chúng ta rời khỏi những vùng an toàn, những thành công rực rỡ, những nơi chốn mà chúng ta cảm thấy mình quan trọng, để đẩy chúng ta vào những hoàn cảnh cô đơn và thử thách, nơi mà chúng ta không còn gì để bám víu ngoài chính đức tin trần trụi.
Sau khi giải tán đám đông và các môn đệ, Đức Giê-su lên núi cầu nguyện. Hình ảnh này tạo nên một sự tương phản tuyệt đối về không gian và tâm thế. Trong khi dưới mặt biển là sóng gió, là sự chèo chống vất vả, là nỗi sợ hãi chực chờ, thì trên đỉnh núi cao là sự tĩnh lặng, là cuộc đối thoại thâm sâu giữa Chúa Con và Chúa Cha. Núi cao trong Kinh Thánh luôn là nơi gặp gỡ Thiên Chúa, là nơi đất trời giao duyên. Đức Giê-su cần những giây phút này để tái nạp năng lượng thiêng liêng, để quy hướng mọi vinh quang về cho Cha, và để giữ vững căn tính của mình là Người Tôi Trung đau khổ chứ không phải là một vị vua trần thế. Sự cầu nguyện của Đức Giê-su không phải là sự trốn chạy khỏi thực tại, mà là sự chuẩn bị để đi vào thực tại một cách sâu sắc hơn. Ngài ở trên núi, nhưng ánh mắt và trái tim Ngài không rời khỏi các môn đệ đang lênh đênh dưới biển. Đây là một chi tiết an ủi vô cùng lớn lao cho mỗi chúng ta: ngay cả khi chúng ta cảm thấy Chúa dường như vắng mặt, khi chúng ta nghĩ rằng Ngài đang ở một nơi nào đó rất xa xôi và "cao siêu" trên các tầng trời, thì thực ra, từ trên "ngọn núi" của vinh quang, Ngài vẫn dõi theo từng nhịp chèo vất vả của chúng ta giữa dòng đời ngược gió.
Cảnh tượng chuyển sang chiếc thuyền giữa biển hồ vào lúc chiều tối. "Chiếc thuyền đang ở giữa biển hồ, chỉ còn một mình Người ở trên đất". Sự cô đơn của con thuyền giữa biển nước mênh mông cũng chính là hình ảnh của Giáo Hội, và của mỗi linh hồn trên hành trình dương thế. Biển cả trong tư duy của người Do Thái xưa không phải là nơi lãng mạn để ngắm cảnh, mà là nơi trú ngụ của các thế lực sự dữ, của thủy quái Leviathan, của sự hỗn mang và cái chết. Việc các môn đệ phải chèo chống "vì gió ngược" diễn tả cuộc chiến đấu không ngừng nghỉ của con người trước những nghịch cảnh. Gió ngược không chỉ là hiện tượng khí tượng, nó là biểu tượng cho những trào lưu chống đối, những khó khăn trong đời sống đức tin, những cơn cám dỗ muốn đẩy lùi con thuyền Giáo Hội. Các ông đã chèo chống suốt đêm, từ chiều tối cho đến canh tư, tức là khoảng ba đến sáu giờ sáng. Đó là khoảng thời gian tăm tối nhất, lạnh lẽo nhất, và cũng là lúc con người ta kiệt sức nhất cả về thể xác lẫn tinh thần.
Họ đã vâng lời Thầy ra đi, nhưng tại sao vâng lời mà lại gặp bão tố? Tại sao Chúa không làm cho biển lặng ngay từ đầu để hành trình của họ được suôn sẻ? Đây là mầu nhiệm của thử thách. Chúa để các ông vất vả chèo chống không phải vì Ngài vô tâm, mà để các ông nhận ra giới hạn của sức người, để sự kiêu hãnh về phép lạ bánh hóa nhiều được gột rửa, nhường chỗ cho sự khiêm hạ cần thiết để đón nhận một mặc khải lớn hơn.
Và rồi, vào chính cái giờ phút tuyệt vọng nhất, khi sức người đã cạn kiệt, Đức Giê-su xuất hiện. "Người đi trên mặt biển mà đến với các ông". Hành động đi trên mặt biển không đơn thuần là một màn trình diễn khinh công. Trong Cựu Ước, chỉ có Thiên Chúa mới là Đấng "dẫm lên các ngọn sóng biển khơi" (Gióp 9,8), là Đấng vạch lối băng qua biển rộng (Tv 77,20). Khi Đức Giê-su đi trên mặt nước, Ngài đang thực hiện một hành vi của Thiên Chúa, khẳng định quyền chủ tể của Ngài trên thiên nhiên, trên sự hỗn mang và trên cả sự chết. Ngài đạp lên những gì làm con người sợ hãi nhất. Chi tiết "Người định vượt các ông" là một chi tiết thần học cực kỳ tinh tế và thường bị hiểu lầm. Ngài không định bỏ rơi họ. Cụm từ "vượt qua" (parerchomai) trong ngôn ngữ Kinh Thánh gợi nhớ đến việc Thiên Chúa "đi qua" trước mặt Môsê hay Êlia để tỏ lộ vinh quang của Ngài. Đức Giê-su muốn "vượt qua" trước mắt các môn đệ để họ nhận ra Ngài là ai, để mặc khải vinh quang thần linh của Ngài, như một sự hiển linh (Theophany) giữa biển khơi. Ngài muốn họ nhìn thấy Ngài không chỉ là một thầy dạy hay làm phép lạ, mà là Đấng làm chủ vũ trụ.
Nhưng bi kịch đã xảy ra: sự hiểu lầm tai hại của các môn đệ. "Nhưng khi các ông thấy Người đi trên mặt biển, lại tưởng là ma, thì la lên". Nỗi sợ hãi đã bóp méo cái nhìn của họ. Thay vì nhận ra Thầy, họ lại nhìn thấy một bóng ma. Đây là một thực tế tâm lý và tâm linh chua xót: khi con người bị bao vây bởi nỗi sợ, bởi những lo toan và đau khổ, họ thường mất đi khả năng nhận diện Thiên Chúa. Họ nhìn đâu cũng thấy đe dọa, nhìn đâu cũng thấy ma quỷ, thậm chí nhìn chính Đấng Cứu Độ mình như một nguyên nhân gây thêm sợ hãi. Tiếng la lên của các ông là tiếng kêu của sự tuyệt vọng cùng cực. Họ sợ biển động một, nhưng họ sợ cái bóng trắng lướt trên sóng kia mười. Nỗi sợ hãi làm tê liệt lý trí, làm lu mờ đức tin. Họ đã quên mất quyền năng của Thầy, người vừa mới nuôi năm ngàn người ăn. Họ chỉ còn thấy mình là những nạn nhân bé nhỏ trước thiên nhiên hung dữ và những thế lực siêu nhiên đáng sợ. Hình ảnh này phản chiếu chính chúng ta: bao nhiêu lần trong cơn bão của cuộc đời, khi Chúa đến để cứu giúp, chúng ta lại từ chối Ngài, hoặc sợ hãi Ngài, vì chúng ta tưởng rằng Ngài đến để đòi hỏi, để trừng phạt, hoặc đơn giản là vì chúng ta không tin rằng phép lạ có thể xảy ra cho mình.
Ngay trong khoảnh khắc hoảng loạn tột độ đó, tiếng nói của Đức Giê-su vang lên, xé toạc màn đêm và sự gào thét của sóng gió: "Cứ yên tâm, chính Thầy đây, đừng sợ!". Trong nguyên ngữ Hy Lạp, câu "Chính Thầy đây" là "Egō eimi" – nghĩa là "TA LÀ". Đây không chỉ là một lời xác nhận danh tính thông thường, mà là Danh Thánh của Thiên Chúa, Danh mà Đức Chúa đã mạc khải cho Môsê nơi bụi gai cháy: "TA LÀ ĐẤNG TA LÀ". Khi Đức Giê-su thốt lên lời này giữa biển khơi, Ngài đang khẳng định thần tính của mình. Sự hiện diện của Ngài là sự hiện diện của Thiên Chúa Hằng Sống. Lời trấn an "Đừng sợ" không phải là một lời khuyên tâm lý sáo rỗng, mà là một mệnh lệnh mang sức mạnh tác tạo. Khi Thiên Chúa bảo đừng sợ, thì nỗi sợ không còn lý do để tồn tại, vì Đấng nắm giữ sự sống đang ở đây. Ba mệnh đề: "Cứ yên tâm" – khơi dậy niềm hy vọng; "Chính Thầy đây" – khơi dậy đức tin vào sự hiện diện; "Đừng sợ" – khơi dậy lòng can đảm. Đó là chiếc neo chắc chắn cho con thuyền đang chòng chành. Tiếng nói của Chúa luôn là tiếng nói của bình an, khác hẳn với tiếng gào thét của ma quỷ hay sự ồn ào của thế gian. Nhận ra tiếng Chúa giữa muôn vàn tạp âm của sợ hãi là chìa khóa để vượt qua bão tố.
Đức Giê-su lên thuyền với các ông, và gió lặng. Phép lạ không chỉ nằm ở việc đi trên nước, mà còn ở việc đem lại bình an tức thì. Khi Chúa bước vào con thuyền cuộc đời, bão tố tự nhiên phải cúi đầu. Nhưng điều đáng chú ý hơn cả là phản ứng của các môn đệ sau khi gió lặng: "Các ông cảm thấy bàng hoàng sửng sốt". Tại sao họ lại bàng hoàng đến thế? Thánh Mác-cô đưa ra một lời giải thích lạnh lùng và sắc bén như một lưỡi dao mổ xẻ tâm hồn: "vì các ông đã không hiểu phép lạ bánh hoá nhiều: lòng các ông còn chai đá!". Đây là điểm mấu chốt, là đỉnh điểm của bài học thần học trong đoạn văn này. Sự kết nối giữa "bánh hóa nhiều" và "đi trên mặt nước" là gì? Tại sao không hiểu về bánh lại dẫn đến việc hoảng sợ trên biển?
"Lòng chai đá" ở đây không hẳn là sự độc ác, mà là sự chậm hiểu, sự khép kín trước mầu nhiệm, sự bất lực trong việc kết nối các dấu chỉ để nhận ra chân lý toàn vẹn. Trong phép lạ bánh hóa nhiều, các môn đệ có lẽ chỉ nhìn thấy khía cạnh "lợi ích": bánh ăn no nê, vấn đề lương thực được giải quyết. Họ nhìn Đức Giê-su như một nhà cung cấp đại tài, một ân nhân vĩ đại. Nhưng họ đã không nhìn xuyên qua tấm bánh để thấy quyền năng Sáng Tạo của Thiên Chúa nơi Đức Giê-su. Nếu họ thực sự hiểu rằng Đấng bẻ bánh ấy cũng chính là Đấng ban sự sống và làm chủ vật chất, thì họ đã chẳng ngạc nhiên khi thấy Ngài làm chủ sóng nước. Vì lòng họ còn bám víu vào những quan niệm trần tục về Đấng Messia, nên họ không thể dung nạp được một Đức Giê-su siêu việt, một Đức Giê-su bước đi trên những giới hạn của tự nhiên. "Lòng chai đá" ngăn cản họ nhìn thấy sự nhất quán trong căn tính của Thầy mình. Họ tách rời các biến cố, họ vui mừng khi được ăn bánh nhưng lại sợ hãi khi gặp thử thách, vì họ chưa thực sự có đức tin thâm sâu.
Bài học về lòng chai đá là một lời cảnh tỉnh nghiêm khắc cho chúng ta ngày nay. Chúng ta cũng dễ dàng rơi vào tình trạng tương tự: chúng ta hân hoan tạ ơn Chúa khi công việc thuận lợi, khi được "ăn bánh" của thành công, sức khỏe, và hạnh phúc. Chúng ta tung hô Chúa là Đấng quyền năng khi mọi sự như ý. Nhưng ngay khi "gió ngược" nổi lên, khi bệnh tật, thất bại hay đau khổ ập đến, chúng ta lập tức hoảng loạn, nghi ngờ, và coi Chúa như người xa lạ, thậm chí như một "bóng ma". Chúng ta không kết nối được kinh nghiệm về tình yêu Chúa trong quá khứ với thử thách trong hiện tại. Chúng ta quên rằng Đấng đã ban "bánh" cho chúng ta hôm qua cũng chính là Đấng đang đi trên "sóng" với chúng ta hôm nay. Sự chai đá của con tim làm cho đức tin của chúng ta trở nên manh mún, vụ lợi và yếu ớt. Chúng ta cần xin Chúa ban cho một "con tim bằng thịt" biết cảm nệm, biết suy tư, biết xâu chuỗi các biến cố để nhận ra bàn tay yêu thương của Chúa trong mọi hoàn cảnh.
Cuộc hành trình của các môn đệ đêm hôm ấy là hình ảnh thu nhỏ của cuộc đời mỗi người Kitô hữu. Có những lúc chúng ta cảm thấy Chúa ép chúng ta vào những hoàn cảnh khó khăn. Có những lúc trời tối đen, gió ngược, và chúng ta cảm thấy đơn độc cùng cực. Có những lúc chúng ta chèo chống đến rã rời mà bến bờ vẫn xa xăm. Nhưng đoạn Tin Mừng này là một lời hứa chắc chắn: Chúa không bao giờ rời mắt khỏi chúng ta. Ngài thấy nỗi vất vả của chúng ta. Ngài sẽ đến, có thể vào lúc "canh tư" – lúc chúng ta ít ngờ nhất, theo cách chúng ta không lường trước được. Điều quan trọng là chúng ta phải tập luyện đôi mắt đức tin để nhận ra Ngài, để không la lên vì sợ hãi mà thốt lên lời tạ ơn. Chúng ta cần học cách lắng nghe tiếng "Chính Thầy đây" vang vọng trong lương tâm và trong Lời Chúa, để tìm lại sự bình an.
Hơn thế nữa, câu chuyện này mời gọi chúng ta nhìn lại thái độ của mình đối với các phép lạ và ân huệ của Chúa. Đừng để những ơn lành của Chúa chỉ dừng lại ở sự thỏa mãn thể xác hay cảm xúc nhất thời. Hãy để mỗi ân huệ trở thành một nấc thang đưa chúng ta đến gần hơn với mầu nhiệm của Thiên Chúa. Hãy suy ngẫm về "phép lạ bánh" trong đời mình – những lần Chúa đã nuôi dưỡng, bảo vệ, dẫn dắt – để khi bão tố nổi lên, ký ức về tình yêu ấy sẽ là sức mạnh giúp chúng ta đứng vững. Đừng để lòng mình chai đá trước những tác động tinh tế của Thần Khí. Sự chai đá là rào cản lớn nhất ngăn cản chúng ta bước lên con thuyền bình an cùng với Đức Giê-su.
Cuối cùng, hình ảnh gió lặng khi Đức Giê-su bước lên thuyền là đích đến của mọi cuộc đời. Mọi sóng gió, dù dữ dội đến đâu, cũng sẽ phải quy phục trước quyền năng của Tình Yêu Thiên Chúa. Nhưng Chúa không làm cho gió lặng từ xa, Ngài muốn "lên thuyền" cùng chúng ta. Ngài muốn chia sẻ không gian chật hẹp, chòng chành của cuộc đời chúng ta. Vấn đề là chúng ta có mời Ngài lên thuyền hay không, hay chúng ta vẫn muốn tự mình cầm lái, tự mình chiến đấu với biển khơi bằng sức lực hạn hẹp của mình? Sự hiện diện của Chúa không hứa hẹn một bầu trời luôn xanh, nhưng hứa hẹn một sự bình an sâu thẳm ngay giữa lòng bão tố, và một bến bờ chắc chắn ở phía bên kia.
Hãy để lời của Chúa Giê-su: "Cứ yên tâm, chính Thầy đây, đừng sợ!" trở thành câu kinh nhật tụng của chúng ta. Trong mỗi cơn lo âu về cơm áo gạo tiền, trong nỗi sợ hãi về bệnh tật, trong sự hoang mang về tương lai, hãy nhắm mắt lại, hít thở thật sâu và lắng nghe tiếng Ngài. Ngài đang đi trên chính những ngọn sóng đang đe dọa nhấn chìm bạn. Ngài lớn hơn mọi cơn bão, và tình yêu của Ngài sâu thẳm hơn mọi đại dương. Hãy mở lòng ra, phá vỡ lớp vỏ chai đá của sự nghi ngờ, để đón Ngài vào con thuyền cuộc đời mình. Khi có Ngài, gió sẽ lặng, sóng sẽ yên, và tâm hồn chúng ta sẽ cập bến bình an trong ân sủng diệu kỳ của Đấng là Vua vũ trụ, là Thầy và là Chúa của chúng ta.

Nguồn tin: Lm. Anmai, CSsR

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

CỨ YÊN TÂM, CHÍNH THẦY ĐÂY, ĐỪNG SỢ !

Tin tiêu điểm

Tin xem nhiều

Thống kê

Hình ảnh mới